వెలిగొండ సొరంగం గుండా తొలిసారిగా కృష్ణా జలాలు

• వెలిగొండ ప్రాజెక్టులో చారిత్రాత్మక ఘట్టం.. సొరంగం గుండా కృష్ణమ్మ పరవళ్లు
• వెలిగొండ ప్రాజెక్టు రేపు జాతికి అంకితం చేయనున్న సీఎం చంద్రబాబు
• ఇది చరిత్రాత్మక ఘట్టమన్న మంత్రి నారా లోకేశ్

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో దశాబ్దాలుగా ఎదురుచూస్తున్న కీలక జలవనరుల ప్రాజెక్టుల్లో ఒకటైన వెలిగొండ ప్రాజెక్టు మరో చారిత్రాత్మక మైలురాయిని అధిగమించింది. ప్రాజెక్టు సొరంగం గుండా తొలిసారిగా కృష్ణా జలాలు ప్రవహించడంతో కరవు పీడిత ప్రాంతాల ప్రజల సుదీర్ఘ నిరీక్షణకు తెరపడినట్లయింది. మూడు దశాబ్దాలుగా కొనసాగుతున్న స్వప్నం ఎట్టకేలకు సాకారమైందని రాష్ట్ర మంత్రి, టీడీపీ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్ నారా లోకేశ్ పేర్కొన్నారు. సొరంగం నుంచి తొలిసారిగా నీరు బయటకు వస్తున్న దృశ్యాన్ని చూడటం ఎంతో భావోద్వేగానికి గురిచేసిందని ఆయన తెలిపారు.

వెలిగొండ ప్రాజెక్టు కేవలం ఒక సాగునీటి ప్రాజెక్టు మాత్రమే కాదని, ప్రకాశం, నెల్లూరు, కడప తదితర కరవు ప్రభావిత ప్రాంతాల ప్రజల ఆశలకు ప్రతీకగా నిలిచిందని లోకేశ్ పేర్కొన్నారు. వర్షాభావ పరిస్థితులు, సాగునీటి కొరతతో ఎన్నో సంవత్సరాలుగా ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్న రైతులకు ఈ ప్రాజెక్టు పూర్తవడం ఎంతో కీలకమైన పరిణామంగా మారింది. కృష్ణా జలాలను సొరంగాల ద్వారా తరలించి నల్లమల సాగర్‌లో నిల్వ చేయడం ద్వారా ఆయా ప్రాంతాలకు సాగునీరు, తాగునీటి అవసరాలను తీర్చే అవకాశం ఏర్పడనుంది.

సుమారు 30 ఏళ్ల క్రితం ఈ పరివర్తనాత్మక ప్రాజెక్టుకు ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు శంకుస్థాపన చేసిన విషయాన్ని నారా లోకేశ్ ఈ సందర్భంగా గుర్తుచేశారు. అప్పటి నుంచి వివిధ దశల్లో ప్రాజెక్టు నిర్మాణం కొనసాగుతూ వచ్చింది. ప్రభుత్వాలు మారడం, నిధుల లభ్యత, నిర్మాణ సంబంధిత సవాళ్లు వంటి అనేక కారణాలతో ప్రాజెక్టు పనుల్లో జాప్యం చోటుచేసుకుంది. అయినప్పటికీ ఈ ప్రాజెక్టుపై ప్రజల ఆశలు మాత్రం తగ్గలేదు. తరతరాలుగా ఈ ప్రాంత ప్రజలు వెలిగొండ పూర్తై తమ ప్రాంతానికి నీరు వస్తుందని ఎదురుచూస్తూ వచ్చారు.

ఇప్పుడు సొరంగం గుండా తొలిసారిగా కృష్ణా జలాలు ప్రవహించడంతో ఆ నిరీక్షణకు ఫలితం లభించినట్లయింది. నీటిని సొరంగం ద్వారా తరలించడం వెలిగొండ ప్రాజెక్టులో అత్యంత కీలకమైన అంశంగా భావిస్తున్నారు. భౌగోళికంగా క్లిష్టమైన నల్లమల ప్రాంతంలో సొరంగాల నిర్మాణం చేపట్టడం సాంకేతికంగా సవాలుతో కూడుకున్న ప్రక్రియగా నిలిచింది. భారీ కొండ ప్రాంతాల్లో సొరంగాలు తవ్వడం, వాటి నిర్మాణాన్ని పూర్తి చేయడం, నీటి ప్రవాహానికి అనుగుణంగా వ్యవస్థలను సిద్ధం చేయడం వంటి పనులు ఎన్నో సవాళ్లతో సాగాయి.

ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు రేపు వెలిగొండ ప్రాజెక్టు ఫేజ్-1ను జాతికి అంకితం చేయనున్నారని నారా లోకేశ్ వెల్లడించారు. ఈ సందర్భంగా 10.7 టీఎంసీల నీటిని నల్లమల సాగర్‌లోకి విడుదల చేయనున్నట్లు తెలిపారు. దీంతో ప్రాజెక్టు మొదటి దశ అధికారికంగా ప్రజలకు అందుబాటులోకి రానుంది. నల్లమల సాగర్‌లో నీటి నిల్వ ప్రారంభం కావడంతో పరివాహక ప్రాంతాల్లో సాగునీటి లభ్యతకు మార్గం సుగమం కానుంది. రైతులు ఈ నీటితో తమ పంటలను సాగు చేసుకునేందుకు అవకాశం లభించనుంది.

కరవు ప్రాంతాల్లో సాగునీటి వనరులు అందుబాటులోకి రావడం రైతుల జీవన పరిస్థితులపై ప్రత్యక్ష ప్రభావం చూపనుంది. వర్షాలపై ఆధారపడి వ్యవసాయం చేసే రైతులకు సాగునీరు అందుబాటులో ఉంటే పంటల సాగు విస్తీర్ణం పెరగడంతో పాటు వ్యవసాయ ఉత్పాదకత కూడా మెరుగుపడే అవకాశం ఉంటుంది. నీటి లభ్యతతో భూగర్భ జలాల పరిస్థితి మెరుగుపడే అవకాశం ఉండటంతో గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో తాగునీటి సమస్యలు కూడా కొంతవరకు తగ్గే అవకాశముందని స్థానికులు ఆశిస్తున్నారు.

వెలిగొండ ప్రాజెక్టు పూర్తితో కేవలం వ్యవసాయ రంగానికే కాకుండా ఆయా ప్రాంతాల సమగ్ర అభివృద్ధికి కూడా ప్రయోజనం కలుగుతుందని ప్రభుత్వ వర్గాలు భావిస్తున్నాయి. సాగునీటి వనరులు అందుబాటులోకి వస్తే రైతులకు పంటలపై పెట్టుబడులు పెట్టే ధైర్యం పెరుగుతుంది. వ్యవసాయ ఆధారిత ఉపాధి అవకాశాలు మెరుగుపడటంతో గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కూడా ఊతం లభించే అవకాశం ఉంటుంది. పంటల వైవిధ్యాన్ని పెంచుకోవడానికి రైతులకు అవకాశం ఏర్పడుతుంది.

వెలిగొండ ప్రాజెక్టు విషయంలో నారా లోకేశ్ చేసిన వ్యాఖ్యలు రాజకీయంగానూ ప్రాధాన్యత సంతరించుకున్నాయి. మూడు దశాబ్దాల క్రితం చంద్రబాబు వేసిన పునాది ఇప్పుడు ఫలితాన్ని ఇస్తోందని టీడీపీ నేతలు చెబుతున్నారు. ప్రాజెక్టును పూర్తి చేయడం ద్వారా కరవు ప్రాంతాల ప్రజలకు ఇచ్చిన హామీని ప్రభుత్వం నెరవేర్చిందని ఆ పార్టీ వర్గాలు పేర్కొంటున్నాయి. మరోవైపు ప్రాజెక్టు నిర్మాణంలో గత ప్రభుత్వాల పాత్రను కూడా రాజకీయ పార్టీలు తమదైన రీతిలో ప్రస్తావించే అవకాశం ఉంది.

సొరంగం నుంచి తొలిసారిగా నీరు బయటకు రావడం చూసి తాను భావోద్వేగానికి గురయ్యానని లోకేశ్ పేర్కొనడం ఈ ప్రాజెక్టుతో ఉన్న రాజకీయ, సామాజిక ప్రాధాన్యతను తెలియజేస్తోంది. ఒక ప్రాజెక్టు నిర్మాణం పూర్తి కావడం కంటే, దాని ద్వారా నీరు చేరడం, రైతుల పొలాలకు సాగునీరు అందడం అసలైన విజయమని భావిస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో ఫేజ్-1లోకి నీటి విడుదల కార్యక్రమంపై స్థానిక ప్రజల్లోనూ ఆసక్తి నెలకొంది.