- హర్మూజ్లో 1,500 నౌకలకు రక్షణ
- ప్రపంచ వాణిజ్యానికి కీలక మార్గం తెరిచామని ప్రకటన
ప్రపంచ ఇంధన, సముద్ర వాణిజ్య వ్యవస్థకు అత్యంత కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధిపై అమెరికా పూర్తి నియంత్రణ సాధించినట్లు వైట్హౌస్ ప్రకటించింది. అంతర్జాతీయ వాణిజ్య నౌకల రాకపోకలకు కీలకమైన సముద్ర మార్గాన్ని సురక్షితం చేశామని, ఇరాన్ ఏర్పాటు చేసిన సముద్ర మైన్లను తొలగించినట్లు అమెరికా తెలిపింది. ఆగస్టు 28న విడుదల చేసిన వైట్హౌస్ ప్రకటన ప్రకారం, అమెరికా రక్షణలో ఇప్పటివరకు దాదాపు 1,500 వాణిజ్య నౌకలు హర్మూజ్ జలసంధి గుండా ప్రయాణించాయి. ఈ నౌకల ద్వారా సుమారు 750 మిలియన్ బ్యారెళ్ల ముడి చమురు ప్రపంచ మార్కెట్లకు చేరిందని అమెరికా పేర్కొంది.
హర్మూజ్ జలసంధిపై అమెరికా నియంత్రణ సాధించిందన్న వాదనను అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ గత కొన్ని వారాలుగా పలుమార్లు వ్యక్తం చేశారు. ఇప్పుడు వైట్హౌస్ అధికారిక ప్రకటన ద్వారా ఆ వాదనను మరోసారి బలపరిచింది. అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ (సెంట్కామ్) సమాచారాన్ని ఉటంకిస్తూ, అంతర్జాతీయ నౌకాయాన మార్గాల్లో ఉన్న ఇరాన్ సముద్ర మైన్లను తొలగించినట్లు తెలిపింది. దీని ద్వారా వాణిజ్య నౌకలకు రాకపోకలు సాగించే మార్గాలను మరింత సురక్షితంగా మార్చినట్లు పేర్కొంది. హర్మూజ్ ప్రాంతంలో మైన్ల తొలగింపు చర్యలు పూర్తవడం సముద్ర రవాణా భద్రతకు కీలక పరిణామంగా అమెరికా అభివర్ణించింది.
వైట్హౌస్ ప్రకటనలో మరో కీలక అంశం ఇరాన్ చమురు ఎగుమతులకు సంబంధించినది. జూలైలో అమెరికా దిగ్బంధనం పునఃప్రారంభమైనప్పటి నుంచి ఇరాన్ తీర ప్రాంతాల నుంచి ఎలాంటి చమురు ఎగుమతులు జరగలేదని అమెరికా పేర్కొంది. అలాగే ఈ దిగ్బంధనాన్ని ఉల్లంఘించేందుకు ప్రయత్నించిన 75 నౌకలను వెనక్కి పంపినట్లు వెల్లడించింది. అంటే ఇరాన్ నుంచి చమురు ఎగుమతుల ద్వారా వచ్చే ఆదాయాన్ని అడ్డుకోవడమే కాకుండా, ఆ దేశానికి సంబంధించిన సముద్ర వాణిజ్యాన్ని కూడా కట్టడి చేస్తున్నట్లు అమెరికా సంకేతాలు ఇచ్చింది.
హర్మూజ్ జలసంధి ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లకు ఎంత కీలకమో ఈ పరిణామాల ద్వారా మరోసారి స్పష్టమవుతోంది. పర్షియన్ గల్ఫ్లోని చమురు, సహజ వాయువు ఉత్పత్తి దేశాల నుంచి ప్రపంచంలోని వివిధ ప్రాంతాలకు ఇంధనాన్ని తరలించడంలో ఈ సముద్ర మార్గం ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తుంది. అందువల్ల ఈ ప్రాంతంలో నౌకల రాకపోకలకు అంతరాయం ఏర్పడితే అంతర్జాతీయ చమురు ధరలు, రవాణా ఖర్చులు, ఇంధన సరఫరా వ్యవస్థలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. ప్రస్తుతం అమెరికా తన రక్షణలో వాణిజ్య నౌకలను ఈ మార్గం గుండా నడిపిస్తున్నామని చెబుతుండటంతో ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లు ఈ పరిణామాలను నిశితంగా గమనిస్తున్నాయి.
అమెరికా ప్రకారం, హర్మూజ్ మార్గం పూర్తిగా మూసుకుపోలేదని, తమ సైనిక రక్షణలో వాణిజ్య రాకపోకలు కొనసాగుతున్నాయని పేర్కొంది. గల్ఫ్ దేశాల నుంచి ప్రపంచ మార్కెట్లకు చమురు సరఫరాను కొనసాగించేందుకు అమెరికా చర్యలు తీసుకుంటోందని వైట్హౌస్ వెల్లడించింది. గల్ఫ్ చమురు ఎగుమతులు గతంలో ఉన్న స్థాయిలో దాదాపు మూడింట రెండు వంతులకు చేరుకున్నాయని కూడా ఆ ప్రకటనలో పేర్కొంది.
అయితే హర్మూజ్లో వాణిజ్య రాకపోకలు పూర్తిగా సాధారణ స్థితికి వచ్చాయని చెప్పడానికి ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న ఇతర సముద్ర రవాణా డేటా కొంత భిన్నమైన చిత్రాన్ని చూపిస్తోంది. రాయిటర్స్ నివేదికల ప్రకారం, ఆగస్టు 26న హర్మూజ్ జలసంధి గుండా కేవలం ఐదు కమోడిటీ నౌకలు ప్రయాణించగా, 10 రోజుల సగటు సుమారు 15గా ఉంది. ఆగస్టు 27న కనిపించిన కమోడిటీ నౌకల రాకపోకలు 10కి పెరిగినప్పటికీ, అవి కూడా సాధారణ స్థాయికంటే తక్కువగానే ఉన్నాయి. కొన్ని నౌకలు తమ ట్రాన్స్పాండర్లను ఆఫ్ చేయడం వల్ల వాస్తవ రాకపోకలను ట్రాకింగ్ డేటా పూర్తిగా ప్రతిబింబించకపోవచ్చని కూడా రిపోర్టులు పేర్కొంటున్నాయి.
ఇదే సమయంలో అమెరికా వెల్లడించిన చమురు రవాణా గణాంకాలపై కూడా కొంత భిన్నాభిప్రాయం ఉంది. అమెరికా ప్రభుత్వం హర్మూజ్ గుండా భారీ స్థాయిలో చమురు రవాణా జరుగుతోందని చెబుతుండగా, వాణిజ్య నౌకల ట్రాకింగ్ డేటా మాత్రం తక్కువ పరిమాణాలను సూచిస్తోందని నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి. నౌకలు తమ ఆటోమేటిక్ ఐడెంటిఫికేషన్ సిస్టమ్లను ఆఫ్ చేయడం, వివిధ మార్గాల్లో ప్రయాణించడం వంటి కారణాల వల్ల ఖచ్చితమైన చమురు రవాణా పరిమాణాన్ని అంచనా వేయడం కష్టంగా మారింది. అందువల్ల అమెరికా ప్రకటించిన 750 మిలియన్ బ్యారెళ్ల గణాంకాన్ని స్వతంత్రంగా నిర్ధారించడానికి మరింత సమాచారం అవసరమనే పరిస్థితి ఉంది.
మరోవైపు హర్మూజ్ విషయంలో ఇరాన్, ఒమన్ మధ్య కూడా చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. తాత్కాలిక నావిగేషన్ కారిడార్ ఏర్పాటు, సముద్ర మైన్ల తొలగింపు వంటి అంశాలపై ఇరు దేశాలు చర్చిస్తున్నట్లు తాజా నివేదికలు వెల్లడిస్తున్నాయి. ఇది హర్మూజ్లో రాకపోకలను సాధారణ స్థితికి తీసుకురావడానికి దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలు కూడా జరుగుతున్నాయని సూచిస్తోంది. అయితే అమెరికా దిగ్బంధనం, ఇరాన్ వైఖరి, ప్రాంతీయ భద్రతా పరిస్థితులు ఇంకా పూర్తిగా సద్దుమణగకపోవడంతో సముద్ర రవాణా సాధారణ స్థాయికి చేరుకోవడానికి మరింత సమయం పట్టే అవకాశం ఉంది.
