పాకిస్థాన్‌లో తీవ్ర ఆహార సంక్షోభం…

• పాలు, మాంసం, బియ్యం వినియోగం భారీగా తగ్గింపు
• ధరల దెబ్బకు పాక్ ప్రజల ఆహారపు అలవాట్లలో మార్పు
• పాకిస్థాన్‌లో కష్టాల్లో సామాన్యుడి భోజనం

పాకిస్థాన్‌లో ఆర్థిక సంక్షోభం ప్రభావం ఇప్పుడు సామాన్య ప్రజల భోజన పళ్లెంలో స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు భారీగా పెరగడం, మరోవైపు ప్రజల ఆదాయాలు ఆశించిన స్థాయిలో లేకపోవడంతో కుటుంబాల ఆహారపు అలవాట్లలో గణనీయమైన మార్పులు చోటుచేసుకుంటున్నాయి. ఒకప్పుడు సాధారణంగా వినియోగించిన పాలు, మాంసం, బియ్యం, గోధుమలు, పప్పుధాన్యాల వంటి ఆహార పదార్థాల వినియోగాన్ని ప్రజలు తగ్గించుకుంటున్నట్లు తాజా గణాంకాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా పౌష్టికాహారంలో కీలకమైన పాలు, మాంసం వంటి వాటి వినియోగం తగ్గడం ఆ దేశంలో నెలకొన్న ఆహార, ఆర్థిక పరిస్థితులపై ఆందోళన కలిగిస్తోంది. పాకిస్థాన్ బ్యూరో ఆఫ్ స్టాటిస్టిక్స్ (పీబీఎస్) విడుదల చేసిన గణాంకాలు ఈ పరిస్థితిని స్పష్టంగా ప్రతిబింబిస్తున్నాయి.

పీబీఎస్ గణాంకాలను పరిశీలిస్తే 2018-19 నుంచి 2024-25 మధ్య కాలంలో పాకిస్థాన్ ప్రజల తలసరి నెలవారీ ఆహార వినియోగంలో గణనీయమైన మార్పులు కనిపిస్తున్నాయి. 2018-19లో ఒక వ్యక్తి నెలకు సగటున 7.0 కిలోల గోధుమలను వినియోగించేవారు. 2024-25 నాటికి ఈ పరిమాణం 6.59 కిలోలకు తగ్గింది. గోధుమలు పాకిస్థాన్ ప్రజల ప్రధాన ఆహార వనరుల్లో ఒకటి కావడంతో, దాని వినియోగం తగ్గడం ఆర్థిక ఒత్తిడికి సంకేతంగా నిపుణులు భావిస్తున్నారు. పిండి, రొట్టెలు, ఇతర గోధుమ ఆధారిత ఆహారాలపై ఆధారపడే కుటుంబాలు ఖర్చులను నియంత్రించుకునేందుకు తమ వినియోగాన్ని తగ్గించుకుంటున్న పరిస్థితి ఏర్పడినట్లు గణాంకాల ద్వారా అర్థమవుతోంది.

బియ్యం వినియోగంలోనూ ఇదే తరహా తగ్గుదల నమోదైంది. 2018-19లో తలసరి నెలవారీ బియ్యం వినియోగం 1.06 కిలోలుగా ఉండగా, 2024-25 నాటికి అది 0.86 కిలోలకు పడిపోయింది. అంటే సుమారు ఆరేళ్ల వ్యవధిలో గణనీయమైన తగ్గుదల నమోదైంది. ఇదే సమయంలో పప్పుధాన్యాల వినియోగం కూడా తగ్గింది. 2018-19లో నెలకు తలసరి 0.35 కిలోల పప్పుధాన్యాలను వినియోగించగా, 2024-25 నాటికి అది కేవలం 0.26 కిలోలకు చేరింది. ప్రోటీన్, ఇతర పోషకాలు అందించే పప్పుధాన్యాల వినియోగం తగ్గడం పేద, మధ్యతరగతి కుటుంబాలపై ఆర్థిక భారం ఎంతగా పెరిగిందో సూచిస్తోంది.

మరోవైపు తాజా పాల వినియోగంలో కూడా స్పష్టమైన తగ్గుదల నమోదైంది. 2018-19లో ఒక వ్యక్తి నెలకు సగటున 6.85 కిలోల తాజా పాలను వినియోగించగా, 2024-25లో ఆ పరిమాణం 6.15 కిలోలకు తగ్గింది. పిల్లలు, వృద్ధులు సహా అన్ని వర్గాల వారికి పోషకాహారంలో పాలు ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తాయి. అయినప్పటికీ పాల ధరలు పెరగడం, కుటుంబ బడ్జెట్‌పై ఇతర నిత్యావసరాల భారం పెరగడం వంటి కారణాలతో ప్రజలు పాల వినియోగాన్ని కూడా తగ్గించుకుంటున్నట్లు ఈ గణాంకాలు సూచిస్తున్నాయి. ఆదాయం, ఖర్చుల మధ్య అంతరం పెరిగినప్పుడు కుటుంబాలు ముందుగా ఖరీదైన ఆహార పదార్థాలపై కోత విధించడం సాధారణంగా కనిపించే పరిణామమే.

మాంసం వినియోగంలోనూ ఇదే పరిస్థితి నెలకొంది. బీఫ్, మటన్, చికెన్ వంటి మాంసాహారాల తలసరి నెలవారీ వినియోగం 2018-19లో 0.61 కిలోలుగా ఉండగా, 2024-25లో 0.50 కిలోలకు తగ్గింది. మాంసం ధరలు పెరగడం, కుటుంబాల కొనుగోలు శక్తి తగ్గడం దీనికి ప్రధాన కారణాలుగా భావించవచ్చు. ముఖ్యంగా మటన్, బీఫ్ వంటి వాటి ధరలు పెరగడంతో అనేక కుటుంబాలు వాటి కొనుగోలును తగ్గించి, తక్కువ ఖర్చుతో లభించే ప్రత్యామ్నాయ ఆహారాల వైపు మళ్లుతున్న పరిస్థితి కనిపిస్తోంది.

ఈ గణాంకాల్లో అత్యంత ఆసక్తికరమైన అంశం వనస్పతి లేదా వెజిటబుల్ ఘీ వినియోగం భారీగా పెరగడం. మిగతా ప్రధాన ఆహార పదార్థాల వినియోగం తగ్గుతున్న సమయంలో వనస్పతి వినియోగం మాత్రం ఏకంగా 81 శాతం పెరిగింది. 2018-19లో తలసరి నెలవారీ వనస్పతి వినియోగం 0.69 కిలోలుగా ఉండగా, 2024-25 నాటికి అది 1.25 కిలోలకు చేరింది. ఖరీదైన నూనెలు, ఇతర వంట కొవ్వుల స్థానంలో తక్కువ ధరకు అందుబాటులో ఉండే వనస్పతిని ప్రజలు ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తున్నారనే సంకేతంగా దీనిని చూడవచ్చు. కుటుంబాల ఆహార బడ్జెట్‌పై ఒత్తిడి పెరిగినప్పుడు ధర తక్కువగా ఉన్న ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యం పెరగడం సహజమే.

అయితే ఈ మార్పులు కేవలం ఆహారపు అలవాట్లలో మార్పుగా మాత్రమే చూడాల్సిన పరిస్థితి లేదని నిపుణులు భావిస్తున్నారు. ప్రజలు ఏం తినాలనుకుంటున్నారన్నదానికంటే, ఏది కొనగలుగుతున్నారన్నదే వారి ఆహార ఎంపికలను నిర్ణయించే స్థితి ఏర్పడటం ఆర్థిక సంక్షోభ తీవ్రతను తెలియజేస్తోంది. ఆదాయాలు స్థిరంగా లేకపోవడం, ద్రవ్యోల్బణం కారణంగా కుటుంబ వ్యయాలు పెరగడం, విద్యుత్, ఇంధనం, రవాణా వంటి ఇతర ఖర్చులు అధికం కావడంతో ఆహారం కోసం కేటాయించే మొత్తంపై ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. ఫలితంగా కుటుంబాలు పోషక విలువ కంటే ధరకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇస్తున్న పరిస్థితి ఏర్పడుతోంది.