అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ మరోసారి 2028 అధ్యక్ష ఎన్నికలపై ఆసక్తికర వ్యాఖ్యలు చేసి అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో చర్చకు తెరలేపారు. 2028లో మూడోసారి అధ్యక్ష పదవికి పోటీ చేయాలనే ఆసక్తి తనకు ఉందని, అయితే అమెరికా రాజ్యాంగంలోని నిబంధనలు అందుకు అడ్డంకిగా ఉన్నాయని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. ఇటీవల ట్రంప్ మద్దతుదారులు నిర్వహిస్తున్న పలు సభల్లో ‘ట్రంప్ 2028’ అంటూ నినాదాలు వినిపిస్తున్న నేపథ్యంలో ఆయన చేసిన ఈ వ్యాఖ్యలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి. మూడోసారి అధ్యక్ష పదవికి పోటీ చేసే అంశాన్ని ట్రంప్ గతంలోనూ ప్రస్తావించిన విషయం తెలిసిందే.
వాషింగ్టన్లో విలేకరులు 2028 ఎన్నికల గురించి ప్రశ్నించగా ట్రంప్ తన అభిప్రాయాన్ని వెల్లడించారు. తన మద్దతుదారులు సభల్లో ‘2028’ అంటూ నినాదాలు చేస్తున్నారని, అనేక మంది ఇదే విషయాన్ని తనను అడుగుతున్నారని ఆయన పేర్కొన్నారు. నిజానికి మరోసారి పోటీ చేయాలనే కోరిక తనకు ఉందని, అయితే అమెరికా రాజ్యాంగ నిబంధనలు చాలా కఠినంగా ఉన్నాయని తెలిపారు.
ట్రంప్ వ్యాఖ్యలతో అమెరికా రాజకీయాల్లో మరోసారి మూడోసారి అధ్యక్ష పదవి అంశం తెరపైకి వచ్చింది. అమెరికా రాజ్యాంగంలోని 22వ సవరణ ప్రకారం ఒక వ్యక్తి రెండు సార్లకు మించి అధ్యక్షుడిగా ఎన్నిక కావడానికి వీలు లేదు. ట్రంప్ 2016లో తొలిసారి అమెరికా అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు. ఆ తర్వాత 2020 ఎన్నికల్లో ఓటమి పాలైన ఆయన, 2024లో జరిగిన అధ్యక్ష ఎన్నికల్లో మరోసారి విజయం సాధించి రెండోసారి అధ్యక్ష పదవిని చేపట్టారు. దీంతో ప్రస్తుత రాజ్యాంగ నిబంధనల ప్రకారం 2028 ఎన్నికల్లో మళ్లీ అధ్యక్షుడిగా ఎన్నిక కావడం సాధ్యం కాదు.
అయితే ట్రంప్ మూడోసారి అధ్యక్ష పదవిపై ఆసక్తి వ్యక్తం చేయడం ఇదే మొదటిసారి కాదు. తన రెండో అధ్యక్ష పదవిలోకి వచ్చిన తర్వాత కూడా ఆయన పలుమార్లు 2028 ఎన్నికల గురించి మాట్లాడారు. 2025లోనూ మూడోసారి పోటీ చేసే అవకాశంపై ప్రశ్నలు ఎదురైనప్పుడు ట్రంప్ ఆసక్తి వ్యక్తం చేశారు. ఒక సందర్భంలో మూడోసారి అధ్యక్షుడిగా ఉండాలని తనకు ఇష్టమేనని వ్యాఖ్యానించారు. దీంతో అప్పటి నుంచే అమెరికా రాజకీయ వర్గాల్లో ‘ట్రంప్ 2028’ అంశంపై చర్చ మొదలైంది.
ట్రంప్ మద్దతుదారుల్లో కొందరు కూడా ఆయన మూడోసారి అధ్యక్ష పదవిలో కొనసాగాలని బహిరంగంగా డిమాండ్ చేస్తున్నారు. పలు రాజకీయ సభల్లో ‘Trump 2028’ నినాదాలు వినిపిస్తున్నాయి. ట్రంప్కు మద్దతుగా 2028 పేరుతో ప్రచార సామగ్రి కూడా వెలుగులోకి రావడంతో ఈ అంశం మరింత ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. అయితే నినాదాలు, రాజకీయ చర్చలు ఒకవైపు ఉంటే, రాజ్యాంగపరమైన పరిమితులు మరోవైపు ఉన్నాయి.
అమెరికా రాజ్యాంగంలోని 22వ సవరణను మార్చకుండా ట్రంప్కు మూడోసారి అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యే అవకాశం లేదని న్యాయ నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు. ఈ సవరణ ప్రకారం ఒక వ్యక్తి రెండుసార్లకు మించి అమెరికా అధ్యక్షుడిగా ఎన్నిక కావడానికి వీలు లేదు. ట్రంప్ రెండు పర్యాయాలు గెలిచినందున ఈ నిబంధన నేరుగా ఆయనపై వర్తిస్తుంది. మూడోసారి పోటీ చేయాలంటే రాజ్యాంగ సవరణ వంటి అత్యంత క్లిష్టమైన ప్రక్రియ అవసరం అవుతుంది.
అమెరికా రాజ్యాంగ సవరణ ప్రక్రియ సాధారణ రాజకీయ నిర్ణయాలతో పోలిస్తే చాలా కఠినంగా ఉంటుంది. కాంగ్రెస్లో అవసరమైన మెజారిటీతో పాటు రాష్ట్రాల స్థాయిలోనూ విస్తృత ఆమోదం అవసరం అవుతుంది. అందువల్ల 22వ సవరణను మార్చి మూడోసారి అధ్యక్ష ఎన్నికల్లో పోటీ చేసే మార్గం రాజకీయంగా, న్యాయపరంగా చాలా క్లిష్టమైనదిగా పరిగణిస్తున్నారు.
మరోవైపు ట్రంప్ వ్యాఖ్యలను కేవలం రాజకీయ వ్యూహంలో భాగంగానే చూడాలా? లేక నిజంగానే 2028లో మూడోసారి అధ్యక్ష పదవికి ప్రయత్నించాలనే ఆలోచన ఆయనకు ఉందా? అనే చర్చ కూడా మొదలైంది. ట్రంప్ గతంలో మూడోసారి పోటీపై భిన్న సందర్భాల్లో భిన్న రీతుల్లో వ్యాఖ్యలు చేశారు. కొన్ని సందర్భాల్లో తనకు ఆసక్తి ఉందని చెప్పగా, మరికొన్ని సందర్భాల్లో రెండుసార్లు అధ్యక్షుడిగా పనిచేయడమే తన లక్ష్యమని పేర్కొన్నారు. దీంతో ఆయన తాజా వ్యాఖ్యలు కూడా అమెరికా రాజకీయాల్లో ఆసక్తికర చర్చకు దారితీశాయి.
2028 ఎన్నికల విషయంలో ట్రంప్ రాజకీయ వారసత్వంపై కూడా ఇప్పటికే చర్చ జరుగుతోంది. రిపబ్లికన్ పార్టీలో ఉపాధ్యక్షుడు జేడీ వాన్స్, విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో వంటి పేర్లు భవిష్యత్ నాయకత్వానికి సంబంధించి ప్రస్తావనకు వచ్చాయి. ట్రంప్ గతంలో కూడా వారిని తన తర్వాతి నాయకత్వానికి అనుకూలమైన వ్యక్తులుగా పేర్కొన్న సందర్భాలు ఉన్నాయి. అయితే 2028 ఎన్నికలకు ఇంకా సమయం ఉండటంతో రిపబ్లికన్ పార్టీ తరఫున తుది రాజకీయ సమీకరణాలు ఎలా ఉంటాయన్నది ఇప్పుడే చెప్పడం సాధ్యం కాదు.
ట్రంప్ తాజా వ్యాఖ్యలు అమెరికా అధ్యక్ష పదవికి ఉన్న రాజ్యాంగ పరిమితులపై కూడా మరోసారి దృష్టిని ఆకర్షించాయి. అమెరికా అధ్యక్షుడికి గరిష్ఠంగా రెండు పర్యాయాలు మాత్రమే అవకాశం కల్పించాలనే ఉద్దేశంతో 22వ సవరణ అమల్లోకి వచ్చింది. ఒక వ్యక్తి వరుసగా రెండు పర్యాయాలు లేదా మధ్యలో విరామంతో రెండు పర్యాయాలు అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికైనా, మూడోసారి ఎన్నికయ్యే అవకాశాన్ని ఈ నిబంధన నిరోధిస్తుంది. ట్రంప్ 2016, 2024లో ఎన్నిక కావడంతో ఆయనకు ప్రస్తుతం రెండు అధ్యక్ష విజయాలు నమోదయ్యాయి.
ఇదిలా ఉండగా, ట్రంప్ మూడోసారి పోటీపై చర్చ కేవలం అమెరికాకే పరిమితం కావడం లేదు. అమెరికా ప్రపంచ రాజకీయాల్లో కీలక శక్తి కావడంతో అక్కడి అధ్యక్ష ఎన్నికలపై అంతర్జాతీయంగా కూడా ఆసక్తి ఉంటుంది. ట్రంప్ మూడోసారి పోటీ చేసే ప్రయత్నం చేస్తే అది అమెరికా రాజ్యాంగ వ్యవస్థ, రాజకీయ పార్టీల వ్యూహాలు, ఎన్నికల ప్రక్రియపై పెద్ద చర్చకు దారితీసే అవకాశం ఉంది. అయితే ప్రస్తుత రాజ్యాంగ నిబంధనల ప్రకారం ఆయనకు మూడోసారి అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యే మార్గం లేదు.
