దేశంలో అత్యంత విస్తృతంగా వినియోగిస్తున్న డిజిటల్ చెల్లింపు వ్యవస్థ యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్ఫేస్ (యూపీఐ)పై కొంతకాలంగా కొనసాగుతున్న ఛార్జీల చర్చకు తెరపడింది. యూపీఐ లావాదేవీలపై భవిష్యత్తులో ఛార్జీలు విధించే అవకాశం ఉందన్న వార్తల నేపథ్యంలో పేమెంట్స్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా (పీసీఐ) కీలక ప్రకటన చేసింది. సాధారణ వినియోగదారులకు యూపీఐ చెల్లింపులు యథావిధిగా ఉచితంగానే కొనసాగుతాయని స్పష్టం చేసింది.
అదేవిధంగా, చిన్న వ్యాపారులు యూపీఐ ద్వారా చెల్లింపులు స్వీకరించినందుకు ఎలాంటి మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (ఎండీఆర్) చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదని పీసీఐ తేల్చిచెప్పింది. ఈ మేరకు శుక్రవారం ఎక్స్ వేదికగా అధికారిక ప్రకటన విడుదల చేసింది.
యూపీఐ లావాదేవీలకు సంబంధించి వినియోగదారుల నుంచి రుసుములు వసూలు చేయబోతున్నారన్న చర్చల నేపథ్యంలో పీసీఐ ప్రకటన ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. 2016లో యూపీఐ సేవలు ప్రారంభమైనప్పటి నుంచి వినియోగదారులకు ఉచితంగా డిజిటల్ చెల్లింపులు అందుబాటులో ఉన్నాయని పీసీఐ గుర్తుచేసింది.భవిష్యత్తులోనూ యూపీఐ లావాదేవీలపై వినియోగదారుల నుంచి ఛార్జీలు వసూలు చేసే ప్రతిపాదన ఏదీ లేదని స్పష్టం చేసింది. దీంతో యూపీఐ ద్వారా రోజువారీగా చెల్లింపులు చేసే కోట్లాది మంది వినియోగదారులకు ఊరట లభించింది.
యూపీఐ చెల్లింపుల వ్యవస్థలో చిన్న వ్యాపారుల పాత్ర అత్యంత కీలకం. కిరాణా దుకాణాలు, చిన్న హోటళ్లు, టిఫిన్ సెంటర్లు, కూరగాయల వ్యాపారులు, ఫ్రీలాన్సర్లు, చిన్న సర్వీసు ప్రొవైడర్లు తదితరులు నగదు లావాదేవీలకు ప్రత్యామ్నాయంగా యూపీఐని విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు.చిన్న వ్యాపారులు యూపీఐ ద్వారా చెల్లింపులు స్వీకరించినప్పుడు ఎలాంటి మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (ఎండీఆర్) వసూలు చేయబోమని పీసీఐ స్పష్టం చేసింది. అంటే వినియోగదారులు డిజిటల్గా చెల్లించిన మొత్తంలో కొంత భాగాన్ని లావాదేవీ రుసుముగా వ్యాపారులు చెల్లించాల్సిన అవసరం ఉండదన్నమాట.
మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ అనేది డిజిటల్ చెల్లింపు వ్యవస్థలో వ్యాపారి నుంచి వసూలు చేసే లావాదేవీ రుసుము. కార్డు చెల్లింపులు వంటి కొన్ని డిజిటల్ చెల్లింపు విధానాల్లో ఇలాంటి రుసుములు ఉంటాయి. అయితే యూపీఐ సాధారణ లావాదేవీల విషయంలో ఎండీఆర్ లేకుండా కొనసాగడం వల్ల చిన్న వ్యాపారులకు డిజిటల్ చెల్లింపులను స్వీకరించడం సులభమైంది.ప్రస్తుతం యూపీఐ విస్తృతంగా అందుబాటులో ఉండటానికి ఎండీఆర్ లేకపోవడం కూడా ఒక కారణంగా భావిస్తున్నారు. వ్యాపారులకు అదనపు ఖర్చు లేకపోవడంతో వారు క్యూఆర్ కోడ్లను ఏర్పాటు చేసి డిజిటల్ చెల్లింపులను సులభంగా స్వీకరిస్తున్నారు.
భారతదేశంలో డిజిటల్ చెల్లింపుల విప్లవానికి యూపీఐ కీలకంగా మారింది. 2016లో ప్రారంభమైన ఈ వ్యవస్థ క్రమంగా దేశంలోని నగరాలు, పట్టణాలు, గ్రామీణ ప్రాంతాలకు విస్తరించింది.స్మార్ట్ఫోన్, ఇంటర్నెట్, బ్యాంకు ఖాతా ఉన్న వినియోగదారులు కేవలం మొబైల్ ఫోన్ ద్వారా క్షణాల్లో చెల్లింపులు చేయగలుగుతున్నారు. క్యూఆర్ కోడ్ స్కాన్ చేయడం, మొబైల్ నంబర్ లేదా యూపీఐ ఐడీ ద్వారా డబ్బు పంపడం వంటి సదుపాయాలు డిజిటల్ చెల్లింపులను మరింత సులభతరం చేశాయి.
యూపీఐ విస్తరణతో చిన్న మొత్తాల చెల్లింపుల్లో కూడా నగదుపై ఆధారపడాల్సిన అవసరం తగ్గింది. టీ, కాఫీ, టిఫిన్ వంటి చిన్న కొనుగోళ్ల నుంచి విద్యా ఫీజులు, ఆన్లైన్ షాపింగ్, విద్యుత్ బిల్లులు, మొబైల్ రీచార్జ్, ప్రయాణ చెల్లింపుల వరకు అనేక రకాల లావాదేవీలకు యూపీఐ అందుబాటులోకి వచ్చింది.చిన్న మొత్తాలను కూడా ఎలాంటి అదనపు రుసుము లేకుండా పంపించగలగడం యూపీఐ ప్రజాదరణకు ప్రధాన కారణాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది.
చిన్న వ్యాపారాల్లో యూపీఐ వినియోగం గణనీయంగా పెరిగింది. గతంలో కేవలం నగదు లేదా కార్డు చెల్లింపులను స్వీకరించే వ్యాపారులు ఇప్పుడు యూపీఐ క్యూఆర్ కోడ్లను ఏర్పాటు చేసుకుంటున్నారు.దీంతో వినియోగదారులు తమ వద్ద నగదు లేకపోయినా కొనుగోళ్లు చేయగలుగుతున్నారు. మరోవైపు వ్యాపారులకు నగదు నిర్వహణ, చిల్లర సమస్యలు తగ్గుతున్నాయి.
యూపీఐపై ఛార్జీలు విధించవచ్చనే చర్చలు మొదలైనప్పుడు వినియోగదారులు, చిన్న వ్యాపారుల్లో ఆందోళన వ్యక్తమైంది. ముఖ్యంగా చిన్న మొత్తాల చెల్లింపులపై కూడా రుసుములు విధిస్తే డిజిటల్ చెల్లింపుల వినియోగం తగ్గే అవకాశం ఉందనే అభిప్రాయాలు వ్యక్తమయ్యాయి.చిన్న వ్యాపారులు ప్రతి లావాదేవీపై రుసుము చెల్లించాల్సి వస్తే వారి నిర్వహణ వ్యయం పెరిగే అవకాశం ఉంది. అదే సమయంలో వినియోగదారులపై కూడా అదనపు భారం పడే అవకాశం ఉండేది.ఈ నేపథ్యంలో పీసీఐ చేసిన తాజా ప్రకటన ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.
భారతదేశంలో డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థ విస్తరణలో యూపీఐ కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థకు దూరంగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో కూడా డిజిటల్ చెల్లింపులను అందుబాటులోకి తీసుకురావడంలో ఇది సహాయపడుతోంది.యూపీఐ ద్వారా చెల్లింపులు సులభంగా, వేగంగా జరగడంతో పాటు లావాదేవీలకు డిజిటల్ రికార్డు కూడా ఏర్పడుతుంది. చిన్న వ్యాపారాలకు ఇది వారి ఆర్థిక లావాదేవీలను క్రమబద్ధీకరించుకోవడంలో ఉపయోగపడుతుంది. పీసీఐ తాజా ప్రకటనతో యూపీఐ వినియోగదారులకు స్పష్టత వచ్చింది. తక్షణ డిజిటల్ చెల్లింపులను ఎలాంటి అదనపు రుసుములు లేకుండా కొనసాగించవచ్చని సంస్థ భరోసా ఇచ్చింది. అలాగే చిన్న వ్యాపారులు కూడా యూపీఐ ద్వారా చెల్లింపులు స్వీకరించేందుకు ఎటువంటి ఛార్జీలు చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదని స్పష్టం చేసింది.
