భారత వాయుసేనను మరింత ఆధునికంగా, శక్తివంతంగా తీర్చిదిద్దే దిశగా కీలక పరిణామం చోటుచేసుకుంది. అత్యాధునిక రఫేల్ యుద్ధ విమానాల కొనుగోలుకు సంబంధించి భారత్, ఫ్రాన్స్ మధ్య చర్చలు మరో కీలక దశకు చేరుకున్నాయి. సుమారు రూ.3.25 లక్షల కోట్ల విలువైన 114 రఫేల్ యుద్ధ విమానాల కొనుగోలు ప్రతిపాదనలో భాగంగా, వాటిలో 94 విమానాలను భారత్లోనే తయారు చేసేందుకు ఫ్రాన్స్ సుముఖత వ్యక్తం చేసినట్లు సమాచారం. ఈ మేరకు ఫ్రాన్స్ ప్రభుత్వం భారత ప్రభుత్వానికి అధికారిక ప్రతిపాదన సమర్పించినట్లు తెలుస్తోంది.
ఈ ప్రతిపాదన కార్యరూపం దాలిస్తే రఫేల్ యుద్ధ విమానాల తయారీ చరిత్రలో ఇది కీలక మలుపుగా నిలిచే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటివరకు ఫ్రాన్స్ వెలుపల రఫేల్ విమానాల పూర్తి స్థాయి ఉత్పత్తి జరగలేదు. భారత్లోనే పెద్ద సంఖ్యలో రఫేల్ జెట్లను తయారు చేసే అవకాశం ఏర్పడితే దేశ రక్షణ రంగంలో ‘మేక్ ఇన్ ఇండియా’కు ఇది భారీ ఊతమివ్వనుంది.
భారత వాయుసేనలో యుద్ధ విమానాల సంఖ్యను పెంచడంతో పాటు అత్యాధునిక సాంకేతిక సామర్థ్యాలను అందుబాటులోకి తీసుకురావాలనే ఉద్దేశంతో 114 రఫేల్ యుద్ధ విమానాల కొనుగోలు ప్రక్రియ కొనసాగుతోంది. ఇందులో భాగంగా ఈ ఏడాది మే నెలలో భారత్ ఫ్రాన్స్కు అధికారికంగా ‘అభ్యర్థన లేఖ’ పంపినట్లు సమాచారం.భారత్ అభ్యర్థనకు స్పందించిన ఫ్రాన్స్ ప్రభుత్వం, అక్కడి రక్షణ రంగ సంస్థలతో కలిసి ప్రతిపాదనను సిద్ధం చేసినట్లు తెలుస్తోంది. ఫ్రెంచ్ రక్షణ రంగ దిగ్గజాలైన డసో ఏవియేషన్, ఎంబీడీఏ, సఫ్రాన్, థేల్స్ తదితర సంస్థలు ఈ ప్రతిపాదనలో భాగస్వాములుగా ఉన్నట్లు సమాచారం.
ప్రతిపాదనలో అత్యంత కీలకమైన అంశం 94 రఫేల్ విమానాలను భారత్లోనే తయారు చేయడం. మిగిలిన విమానాలను ఫ్రాన్స్లో తయారు చేసి భారత్కు అందించే విధానం ఉండవచ్చని తెలుస్తోంది.దేశీయ రక్షణ తయారీ సామర్థ్యాన్ని పెంచడం, దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం, భారత రక్షణ పరిశ్రమకు అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని అందించడం వంటి లక్ష్యాలకు ఈ ప్రతిపాదన అనుగుణంగా ఉండనుంది.రఫేల్ తయారీ ప్రక్రియలో భారతీయ కంపెనీలను భాగస్వామ్యం చేయడం ద్వారా దేశీయ రక్షణ పరిశ్రమకు భారీగా అవకాశాలు లభించే అవకాశం ఉంది. విమానాల అసెంబ్లింగ్తో పాటు విడిభాగాల తయారీ, నిర్వహణ, మరమ్మతులు, సాంకేతిక సేవలు వంటి అనేక రంగాల్లో దేశీయ సంస్థలకు అవకాశాలు పెరగవచ్చని రక్షణ రంగ నిపుణులు భావిస్తున్నారు.
ఈ ఒప్పందంలో కేవలం విమానాల తయారీ మాత్రమే కాకుండా సాంకేతిక పరిజ్ఞాన బదిలీకి కూడా ప్రాధాన్యం ఇచ్చినట్లు సమాచారం. ఆధునిక యుద్ధ విమానాల తయారీకి అవసరమైన సాంకేతిక నైపుణ్యం, నిర్వహణ సామర్థ్యం, ఇంజినీరింగ్ పరిజ్ఞానం వంటి అంశాలను భారత సంస్థలకు అందుబాటులోకి తీసుకురావడమే దీని లక్ష్యంగా కనిపిస్తోంది.ఇలాంటి టెక్నాలజీ ట్రాన్స్ఫర్ వల్ల భవిష్యత్తులో భారత్ స్వదేశీ యుద్ధ విమానాల తయారీలో మరింత సామర్థ్యం సాధించేందుకు ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటికే దేశీయంగా యుద్ధ విమానాలు, రాడార్లు, క్షిపణులు, ఇతర రక్షణ వ్యవస్థల తయారీపై భారత్ దృష్టి సారించింది.
రఫేల్ యుద్ధ విమానాలకు భారతదేశంలో అభివృద్ధి చేసిన ‘అస్త్ర’ గగనతల క్షిపణి వంటి అధునాతన ఆయుధ వ్యవస్థలను అనుసంధానం చేయడం కూడా ప్రతిపాదనలో కీలక అంశంగా ఉన్నట్లు సమాచారం.భారత వైమానిక దళానికి ఇప్పటికే రఫేల్ విమానాలు సేవలందిస్తున్నాయి. వాటికి దేశీయంగా అభివృద్ధి చేసిన ఆయుధ వ్యవస్థలను అనుసంధానం చేయడం ద్వారా భారత రక్షణ అవసరాలకు అనుగుణంగా విమానాల సామర్థ్యాన్ని మరింత పెంచే అవకాశం ఉంటుంది.అయితే ఆయుధ వ్యవస్థల అనుసంధానం విషయంలో సాంకేతిక పరీక్షలు, అనుకూలత, భద్రతా ప్రమాణాలు వంటి అనేక అంశాలను పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది. తుది ఒప్పందంలో ఏయే ఆయుధ వ్యవస్థలను చేర్చుతారనేది చర్చలు పూర్తయిన తర్వాత స్పష్టత వచ్చే అవకాశం ఉంది.
భారత్లో రఫేల్ విమానాల తయారీ ప్రారంభమైతే దేశీయ రక్షణ తయారీ రంగానికి ఇది అత్యంత కీలక పరిణామంగా మారుతుంది. భారీ స్థాయి రక్షణ ఉత్పత్తి కోసం అవసరమైన సరఫరా వ్యవస్థ, నైపుణ్యం కలిగిన మానవ వనరులు, పరిశ్రమల సామర్థ్యాన్ని పెంచేందుకు ఇది దోహదపడే అవకాశం ఉంది.భారతీయ ప్రైవేటు సంస్థలు, ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు, చిన్న-మధ్య తరహా పరిశ్రమలు రక్షణ తయారీ సరఫరా గొలుసులో భాగస్వాములు అయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. దీంతో ప్రత్యక్షంగా, పరోక్షంగా ఉపాధి అవకాశాలు కూడా పెరగవచ్చని అంచనా.
భారత వాయుసేనకు ప్రస్తుతం రఫేల్ యుద్ధ విమానాలు కీలకమైన బలంగా ఉన్నాయి. ఫ్రాన్స్ నుంచి ఇప్పటికే వచ్చిన రఫేల్ విమానాలు భారత వైమానిక రక్షణ సామర్థ్యంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తున్నాయి.మరో 114 విమానాలు అందుబాటులోకి వస్తే వాయుసేనలో ఆధునిక యుద్ధ విమానాల సంఖ్య గణనీయంగా పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా దీర్ఘదూర దాడులు, గగనతల ఆధిపత్యం, ఖచ్చితమైన దాడులు, వివిధ రకాల ఆయుధ వ్యవస్థల వినియోగంలో రఫేల్ సామర్థ్యం కీలకంగా మారనుంది.
రఫేల్ ఒప్పందం భారత్-ఫ్రాన్స్ మధ్య పెరుగుతున్న రక్షణ సహకారానికి మరో ఉదాహరణగా నిలవనుంది. రక్షణ రంగంలో విమానాలు, ఇంజిన్లు, క్షిపణులు, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం వంటి పలు అంశాల్లో ఇరు దేశాలు సహకరిస్తున్నాయి. భారత్లో రఫేల్ తయారీ ప్రతిపాదన ఆమోదం పొందితే రెండు దేశాల రక్షణ సంబంధాలు మరింత లోతుగా మారే అవకాశం ఉంది. అలాగే భారతదేశాన్ని ప్రపంచ రక్షణ తయారీ కేంద్రాల్లో ఒకటిగా అభివృద్ధి చేయాలన్న లక్ష్యానికి కూడా ఇది దోహదపడవచ్చు.
