భారత్లో వేసవి కాలం అనగానే ఎక్కువమంది పెరుగుతున్న ఉష్ణోగ్రతల గురించే ఆలోచిస్తారు. అయితే ఇటీవలి కాలంలో శాస్త్రవేత్తలు, వైద్య నిపుణులు మరో కీలక ప్రమాదంపై దృష్టి సారిస్తున్నారు. అదే వాతావరణంలో అధికమవుతున్న తేమ (హ్యూమిడిటీ), దాని ప్రభావంతో పెరుగుతున్న ‘వెట్-బల్బ్ ఉష్ణోగ్రత’. ఈ రెండు అంశాలు కలిసి వేసవి వేడిని మరింత ప్రమాదకరంగా, కొన్ని సందర్భాల్లో ప్రాణాంతకంగా మార్చుతున్నాయని తాజా అధ్యయనాలు హెచ్చరిస్తున్నాయి.
‘వెట్-బల్బ్ ఉష్ణోగ్రత’ అనే భావన సాధారణ ప్రజలకు అంతగా పరిచయం లేకపోయినా, ఇది మానవ ఆరోగ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపే సూచికగా భావిస్తున్నారు. ఇది గాలిలోని వేడి, తేమను కలిపి కొలిచే ఒక ప్రత్యేక పద్ధతి. మన శరీరం చెమట పట్టడం ద్వారా తాను చల్లబడుతుంది. కానీ గాలిలో తేమ అధికంగా ఉన్నప్పుడు, చెమట సరిగా ఆవిరైపోదు. దీనివల్ల శరీరం చల్లబడే ప్రక్రియకు ఆటంకం కలుగుతుంది.
ఈ పరిస్థితి తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలకు దారితీస్తుంది. మాక్స్ హాస్పిటల్ (వైశాలి)కు చెందిన న్యూరో సర్జన్ డాక్టర్ గౌరవ్ బాత్రా మాట్లాడుతూ, “వాతావరణంలో తేమ ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు, చెమట పట్టే ప్రక్రియ సరిగా పనిచేయదు. దీని వల్ల శరీరం తన ఉష్ణోగ్రతను నియంత్రించుకోవడం చాలా కష్టమవుతుంది” అని తెలిపారు. శరీరాన్ని చల్లబరచే ప్రధాన ప్రక్రియ చెమట పట్టడమే కాబట్టి, ఇది పనిచేయకపోతే శరీరం వేడిని భరించలేని పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిర్వహించిన పలు పరిశోధనలు ఈ ప్రమాదాన్ని స్పష్టంగా వెల్లడిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా 2026లో ‘నేచర్ కమ్యూనికేషన్స్’లో ప్రచురితమైన అధ్యయనం ప్రకారం, అధిక తేమతో కూడిన వేడి పరిస్థితులు మరింత ప్రమాదకరమని తేలింది. అలాగే ‘జర్నల్ ఆఫ్ అప్లైడ్ ఫిజియాలజీ’లో ప్రచురితమైన మరో అధ్యయనం ప్రకారం, వెట్-బల్బ్ ఉష్ణోగ్రత 35 డిగ్రీల సెల్సియస్ దాటితే అది అత్యంత ప్రమాదకరమైన స్థాయిగా భావించాలి. ఈ స్థాయిలో ఆరోగ్యవంతులైన వ్యక్తులు కూడా నీడలో ఉన్నా, తగినంత నీరు తీసుకున్నా ఎక్కువసేపు తట్టుకోలేరని పరిశోధకులు చెబుతున్నారు.
వాతావరణ మార్పుల ప్రభావంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉష్ణోగ్రతలు పెరుగుతున్నాయి. దీనికి తోడు తేమ స్థాయిలు కూడా పెరుగుతున్నాయి. ఈ పరిస్థితులు భవిష్యత్తులో మరింత తీవ్రమయ్యే అవకాశం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా తీరప్రాంతాలు, అధిక తేమ ఉన్న ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రజలు ఎక్కువ ప్రమాదానికి గురవుతారని సూచిస్తున్నారు.
ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో ప్రజలు తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలపై నిపుణులు స్పష్టమైన సూచనలు చేస్తున్నారు. అత్యవసర అవసరాలు తప్ప బయటకు వెళ్లకుండా ఉండడం, తగినంత నీరు తాగడం, తేలికపాటి దుస్తులు ధరించడం, గాలి ప్రసరణ ఉన్న ప్రదేశాల్లో ఉండడం వంటి చర్యలు తప్పనిసరి అని చెబుతున్నారు. ముఖ్యంగా వృద్ధులు, పిల్లలు, గర్భిణీలు మరియు దీర్ఘకాలిక వ్యాధులతో బాధపడుతున్న వారు మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలని సూచిస్తున్నారు.
