అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య గత కొన్ని వారాలుగా కొనసాగుతున్న తీవ్ర సైనిక ఉద్రిక్తతలకు తాత్కాలికంగా బ్రేక్ పడింది. ఇరు దేశాల మధ్య గత మూడు రోజులుగా పరస్పర దాడులు జరగకపోవడం అంతర్జాతీయంగా ఆసక్తికర పరిణామంగా మారింది. అదే సమయంలో, మధ్యవర్తుల సహకారంతో అమెరికాతో పరోక్షంగా చర్చలు జరుపుతున్నట్లు ఇరాన్ ప్రకటించడం మరింత ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. దీంతో ఇరు దేశాల మధ్య నెలకొన్న ఉద్రిక్తతలు పూర్తిస్థాయి యుద్ధంగా మారకుండా అడ్డుకునేందుకు దౌత్య మార్గాలు ఇంకా అందుబాటులోనే ఉన్నాయన్న ఆశలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
కొన్ని వారాలుగా అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య సైనిక ఘర్షణలు తీవ్ర స్థాయికి చేరుకున్నాయి. ఇరు దేశాలు ఒకరిపై ఒకరు తీవ్ర ఆరోపణలు చేసుకోవడంతో పాటు, తమ భద్రతా ప్రయోజనాలను కాపాడుకునే క్రమంలో సైనిక చర్యలకు దిగాయి. దీంతో మధ్యప్రాచ్యంలో పరిస్థితులు మరింత ఉద్రిక్తంగా మారాయి. ఇప్పటికే ప్రాంతీయంగా ఉన్న సంక్షోభ పరిస్థితులకు అమెరికా–ఇరాన్ ఘర్షణలు తోడవడంతో అంతర్జాతీయ సమాజంలో ఆందోళన పెరిగింది. ముఖ్యంగా ఈ ఘర్షణలు ఇతర దేశాలకు విస్తరించే ప్రమాదం ఉందన్న హెచ్చరికలు కూడా వినిపించాయి.
ఈ నేపథ్యంలో అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ వైమానిక దాడులను తాత్కాలికంగా నిలిపివేయడం కీలక పరిణామంగా మారింది. దౌత్యానికి మరో అవకాశం కల్పించాలనే ఉద్దేశంతోనే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు అమెరికా తరఫున వెల్లడైంది. చర్చలకు కొంత సమయం ఇవ్వాలని ట్రంప్ భావిస్తున్నారని అమెరికా ఐరాస రాయబారి మైక్ వాల్ట్జ్ పేర్కొన్నట్లు సమాచారం. సైనిక చర్యలతో సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం లభించదని, పరిస్థితులను చర్చల ద్వారా చక్కదిద్దుకునే అవకాశాలను పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందన్న అభిప్రాయం ఈ పరిణామాల ద్వారా వ్యక్తమవుతోంది.
అమెరికా వైమానిక దాడులకు తాత్కాలిక విరామం లభించడంతో ఇరాన్ కూడా తన వైఖరిని వెల్లడించింది. మధ్యవర్తుల ద్వారా వాషింగ్టన్తో పరోక్ష చర్చలు కొనసాగుతున్నాయని ఇరాన్ సోమవారం ప్రకటించింది. ప్రత్యక్ష చర్చలకు ఇరు దేశాల మధ్య విశ్వాసం పూర్తిగా నెలకొనకపోయినప్పటికీ, పరోక్ష మార్గాల ద్వారా అయినా చర్చలు జరగడం ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో కీలక పరిణామంగా భావిస్తున్నారు. ఇలాంటి చర్చలు భవిష్యత్తులో ప్రత్యక్ష దౌత్య సంప్రదింపులకు దారితీసే అవకాశం ఉందన్న అంచనాలు కూడా ఉన్నాయి.
అయితే, అమెరికా ఉద్దేశాలపై తమకు ఇంకా తీవ్ర అనుమానాలు ఉన్నాయని ఇరాన్ స్పష్టం చేసింది. అమెరికా తన సైనిక చర్యలను పూర్తిగా నిలిపివేస్తేనే ఇరాన్ కూడా దాడులను ఆపుతుందని ఆ దేశానికి చెందిన ఓ సీనియర్ అధికారి వెల్లడించారు. అమెరికా తదుపరి చర్యలను బట్టే తమ స్పందన ఉంటుందని ఆయన స్పష్టం చేశారు. అంటే ప్రస్తుత దాడుల విరామాన్ని శాశ్వత కాల్పుల విరమణగా భావించలేమని ఇరాన్ వైఖరి సూచిస్తోంది.ఇరు దేశాల మధ్య నెలకొన్న అవిశ్వాసమే ప్రస్తుత పరిస్థితికి ప్రధాన కారణంగా కనిపిస్తోంది. గతంలో చర్చల సమయంలో అమెరికా తమను మోసం చేసిందని ఇరాన్ విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి ఇస్మాయిల్ బఘాయీ ఆరోపించారు. ఈ నేపథ్యంలో అమెరికా నుంచి వచ్చే హామీలను పూర్తిగా విశ్వసించే పరిస్థితిలో తాము లేమని ఇరాన్ స్పష్టం చేస్తోంది. గత అనుభవాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని జాగ్రత్తగా అడుగులు వేస్తున్నట్లు ఆ దేశ అధికారుల ప్రకటనలు సూచిస్తున్నాయి.
మరోవైపు, అమెరికా మాత్రం దౌత్యానికి అవకాశం ఇవ్వాలనే ఉద్దేశంతోనే ప్రస్తుత సైనిక విరామాన్ని ఉపయోగించుకోవాలని భావిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఇరాన్తో చర్చలకు అవకాశం ఉన్నంత కాలం దౌత్య మార్గాలను తెరిచి ఉంచడం ద్వారా ఉద్రిక్తతలను తగ్గించవచ్చని అమెరికా భావిస్తున్నట్లు సంకేతాలు వెలువడుతున్నాయి. అయితే చర్చలు ఫలప్రదం కావాలంటే ఇరు దేశాలు పరస్పర నమ్మకాన్ని పునరుద్ధరించుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. ప్రస్తుతం మూడు రోజులుగా ఇరు దేశాల మధ్య ప్రత్యక్ష దాడులు జరగకపోవడం కొంత ఊరట కలిగించే అంశంగా మారింది. అయితే ఈ విరామం ఎంతకాలం కొనసాగుతుంది? ఇరు దేశాల మధ్య చర్చలు ఏ స్థాయికి చేరుకుంటాయి? భవిష్యత్తులో కాల్పుల విరమణకు అధికారిక ఒప్పందం కుదిరే అవకాశముందా? అనే ప్రశ్నలు ఇప్పుడు అంతర్జాతీయంగా చర్చనీయాంశంగా మారాయి.





