జాతీయ గీతం ‘వందేమాతరం’ విషయంలో కాంగ్రెస్ తీసుకున్న నిర్ణయం రాజకీయంగా తీవ్ర చర్చకు దారితీస్తోంది. పార్టీ కార్యక్రమాల్లో వందేమాతరం తొలి రెండు చరణాలను మాత్రమే ఆలపించాలని నిర్ణయించినట్లు వచ్చిన వార్తలపై కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా తీవ్రంగా స్పందించారు. ఇది సాధారణ పరిపాలనా లేదా పార్టీ నిర్ణయం కాదని, దేశ స్వాతంత్య్రం కోసం పోరాడిన అమరవీరుల త్యాగాలను అవమానించే చర్యగా ఆయన అభివర్ణించారు. వందేమాతరం విషయంలో కాంగ్రెస్ 1937లో తీసుకున్న నిర్ణయాన్నే మళ్లీ అమలు చేయడం ద్వారా చారిత్రక తప్పిదాన్ని పునరావృతం చేస్తోందని అమిత్ షా ఆరోపించారు.
వందేమాతరం భారత స్వాతంత్య్రోద్యమంతో ముడిపడి ఉన్న అత్యంత ప్రాధాన్యమైన జాతీయ గేయాల్లో ఒకటని అమిత్ షా పేర్కొన్నారు. బ్రిటిష్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా జరిగిన స్వాతంత్య్ర పోరాటంలో ఈ గేయం ప్రజల్లో దేశభక్తి, జాతీయ భావనలను పెంపొందించడంలో కీలక పాత్ర పోషించిందని ఆయన అన్నారు. అలాంటి చారిత్రక ప్రాధాన్యం ఉన్న గేయాన్ని కొన్ని చరణాలకు పరిమితం చేయడం సరైన విధానం కాదని విమర్శించారు. దేశ స్వాతంత్య్రం కోసం ప్రాణాలను అర్పించిన అనేక మంది వీరుల త్యాగాలతో వందేమాతరం భావోద్వేగపరంగా అనుసంధానమై ఉందని, అందువల్ల దీనిపై నిర్ణయాలు తీసుకునేటప్పుడు చారిత్రక నేపథ్యాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని సూచించారు.
1937లో కాంగ్రెస్ వందేమాతరం విషయంలో తీసుకున్న నిర్ణయాన్ని అమిత్ షా ప్రధానంగా ప్రస్తావించారు. అప్పట్లో ముస్లిం ఓటు బ్యాంకు రాజకీయాల కారణంగా కాంగ్రెస్ వందేమాతరాన్ని రెండు భాగాలుగా విభజించిందని ఆయన ఆరోపించారు. ఆ నిర్ణయం తరువాత దేశ రాజకీయాల్లో మతపరమైన విభజనలకు మరింత బలం చేకూరిందని విమర్శించారు. ప్రస్తుతం అదే విధానాన్ని మరోసారి ముందుకు తీసుకురావడం ద్వారా కాంగ్రెస్ చరిత్ర నుంచి పాఠాలు నేర్చుకోలేదని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. అయితే ఈ వ్యాఖ్యలపై కాంగ్రెస్ నుంచి భిన్నమైన స్పందనలు వచ్చే అవకాశం ఉంది.
వందేమాతరాన్ని రెండు భాగాలుగా చేయడం దేశ విభజనకు దారితీసిన పరిణామాల్లో ఒకటని అమిత్ షా తీవ్ర ఆరోపణ చేశారు. ఆయన వ్యాఖ్యల ప్రకారం, 1937లో తీసుకున్న నిర్ణయం మతపరమైన రాజకీయాలకు ఊతమిచ్చి, తదనంతరం ద్విజాతి సిద్ధాంతానికి బలం చేకూర్చిందని పేర్కొన్నారు. ఆ పరిణామాలే చివరకు భారత విభజనకు దారితీశాయని ఆయన అన్నారు. పాకిస్థాన్ ఏర్పాటు వెనుక ఉన్న రాజకీయ పరిణామాలను ప్రస్తావిస్తూ కాంగ్రెస్ చారిత్రక నిర్ణయాలపై ఆయన తీవ్ర విమర్శలు గుప్పించారు. అయితే చరిత్రలోని ఈ పరిణామాలపై రాజకీయ పార్టీల మధ్య భిన్నమైన విశ్లేషణలు ఉన్న విషయం తెలిసిందే.
ఇప్పుడు కాంగ్రెస్ పార్టీ కార్యక్రమాల్లో వందేమాతరం తొలి రెండు చరణాలను మాత్రమే పాడాలని నిర్ణయించుకోవడం వెనుక కారణమేంటన్నది కూడా రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చకు దారితీసింది. జాతీయ గేయం విషయంలో పార్టీ తీసుకునే నిర్ణయం దేశవ్యాప్తంగా రాజకీయ చర్చకు కారణమవుతుందని బీజేపీ వర్గాలు భావిస్తున్నాయి. మరోవైపు కాంగ్రెస్ మాత్రం ఈ అంశాన్ని పార్టీ కార్యక్రమాల నిర్వహణ, సంప్రదాయాలకు సంబంధించిన నిర్ణయంగా వివరిస్తుందా లేదా దీనిపై విస్తృతమైన రాజకీయ వివరణ ఇస్తుందా అన్నది ఆసక్తికరంగా మారింది. వందేమాతరం విషయంలో బీజేపీ, కాంగ్రెస్ మధ్య మరోసారి భావజాలపరమైన విభేదాలు బయటపడే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
అమిత్ షా వ్యాఖ్యలతో ఈ వివాదం కేవలం వందేమాతరం ఆలాపనకు పరిమితం కాకుండా దేశ చరిత్ర, స్వాతంత్య్రోద్యమం, కాంగ్రెస్ గత నిర్ణయాలు, దేశ విభజనకు దారితీసిన రాజకీయ పరిణామాల చుట్టూ తిరుగుతోంది. వందేమాతరం వంటి జాతీయ భావోద్వేగాలతో ముడిపడిన అంశాలను రాజకీయ పార్టీలు ఎలా చూస్తున్నాయన్నది మరోసారి చర్చకు వచ్చింది. ముఖ్యంగా స్వాతంత్య్రోద్యమంలో వందేమాతరం పాత్రను గుర్తుచేస్తూ బీజేపీ నేతలు కాంగ్రెస్పై విమర్శలు చేస్తున్నారు. ఈ అంశంపై కాంగ్రెస్ నేతల స్పందనతో రాజకీయ వేడి మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది.
వందేమాతరం తొలి రెండు చరణాలనే పార్టీ కార్యక్రమాల్లో ఆలపించాలన్న కాంగ్రెస్ నిర్ణయం రాజకీయంగా తీవ్ర దుమారం రేపుతోంది. ఈ నిర్ణయాన్ని కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తూ, 1937 నాటి కాంగ్రెస్ నిర్ణయాన్ని మళ్లీ అమలు చేస్తున్నారని ఆరోపించారు. ముస్లిం ఓటు బ్యాంకు రాజకీయాల కోసం అప్పట్లో వందేమాతరాన్ని విభజించారని, అదే పరిణామాలు దేశ విభజనకు దారితీశాయని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. ఇప్పుడు మళ్లీ అదే తప్పిదాన్ని పునరావృతం చేయవద్దని కాంగ్రెస్కు సూచించారు. ఈ నేపథ్యంలో వందేమాతరం అంశం రాబోయే రోజుల్లో దేశ రాజకీయాల్లో మరింత చర్చనీయాంశంగా మారే అవకాశం ఉంది.
