తెలంగాణలో మద్యం ధరలు మరోసారి పెరిగే అవకాశం కనిపిస్తోంది. బడ్జెట్, మిడ్-రేంజ్, ప్రీమియం కేటగిరీలతో పాటు దాదాపు అన్ని రకాల మద్యం బ్రాండ్ల ధరలను సవరించేందుకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కసరత్తు చేస్తోంది. ధరల పెంపుపై ఏర్పాటు చేసిన ప్రత్యేక సబ్-కమిటీ ఇప్పటికే తన నివేదికను ప్రభుత్వానికి సమర్పించింది. సవరించిన గరిష్ఠ చిల్లర ధరలు (ఎంఆర్పీ)తో కూడిన ఈ నివేదికను ప్రభుత్వం పరిశీలించిన అనంతరం ఎక్సైజ్ శాఖ తుది నిర్ణయం తీసుకోనుంది.
అధికార వర్గాల సమాచారం ప్రకారం ఆగస్టు 15 తర్వాత ఎప్పుడైనా కొత్త మద్యం ధరలు అమల్లోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది. అయితే తుది నిర్ణయం ప్రభుత్వం, ఎక్సైజ్ శాఖ తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. ధరల సవరణ ఏ మేరకు ఉంటుందనే అంశంపై ప్రస్తుతం మద్యం వినియోగదారుల్లో ఆసక్తి నెలకొంది.
తెలంగాణలో చివరిసారిగా 2022-23 ఆర్థిక సంవత్సరంలో మద్యం ధరలను సవరించారు. సాధారణంగా నిబంధనల ప్రకారం నిర్ణీత వ్యవధిలో మద్యం ధరలను సమీక్షించి, ఉత్పత్తి వ్యయాలు, పన్నులు, మార్కెట్ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా ఎంఆర్పీలను సవరించాల్సి ఉంటుంది. అయితే గత మూడేళ్లుగా మద్యం ధరల్లో పెద్దగా మార్పులు లేకపోవడంతో డిస్టిలరీలు, మద్యం తయారీ సంస్థలు తమ ఆర్థిక పరిస్థితిపై ప్రభుత్వానికి పలు సందర్భాల్లో వివరించినట్లు సమాచారం. ఉత్పత్తి వ్యయం గణనీయంగా పెరిగినా, విక్రయ ధరలను అదే స్థాయిలో కొనసాగించడం వల్ల తమపై ఆర్థిక భారం పెరుగుతోందని సంస్థలు ప్రభుత్వ దృష్టికి తీసుకెళ్లాయి.
మద్యం తయారీకి అవసరమైన ముడిసరుకుల ధరలు గత కొన్నేళ్లలో పెరిగాయని డిస్టిలరీలు పేర్కొన్నాయి. ముడిసరుకుల కొనుగోలు ఖర్చుతో పాటు ప్యాకేజింగ్, బాటిళ్లు, లేబుల్స్, విద్యుత్, నీరు, నిర్వహణ వంటి ఇతర ఉత్పత్తి వ్యయాలు కూడా పెరిగినట్లు సంస్థలు వివరించినట్లు తెలుస్తోంది.అదే సమయంలో రవాణా ఛార్జీలు కూడా పెరిగాయి. ఇంధన ధరల పెరుగుదల, వాహనాల నిర్వహణ ఖర్చులు, లాజిస్టిక్స్ వ్యయం పెరగడం వల్ల తయారీ కేంద్రాల నుంచి డిపోలు, అక్కడి నుంచి మద్యం దుకాణాలకు సరఫరా చేయడం కూడా ఖరీదైన ప్రక్రియగా మారిందని డిస్టిలరీలు ప్రభుత్వానికి వివరించినట్లు సమాచారం.
ఉత్పత్తి సంస్థల్లో పనిచేసే సిబ్బంది వేతనాలు, నిర్వహణ ఖర్చులు కూడా పెరిగినట్లు తయారీ సంస్థలు పేర్కొన్నాయి. పరిశ్రమల్లో నైపుణ్యం కలిగిన ఉద్యోగులను కొనసాగించేందుకు వేతనాలు, ఇతర సదుపాయాలపై అధికంగా ఖర్చు చేయాల్సి వస్తోందని వివరించినట్లు తెలుస్తోంది.ఇవన్నింటికీ తోడు పన్నుల భారం కూడా పరిశ్రమలపై ప్రభావం చూపుతోందని డిస్టిలరీలు పేర్కొన్నాయి. ఉత్పత్తి వ్యయం పెరుగుతున్నప్పటికీ మద్యం ధరలను సవరించకపోవడం వల్ల తమ లాభాలపై ప్రభావం పడుతోందని వారు ప్రభుత్వాన్ని కోరినట్లు సమాచారం.
డిస్టిలరీల నుంచి వచ్చిన విజ్ఞప్తులను పరిశీలించిన ప్రభుత్వం మద్యం ధరల సవరణపై అధ్యయనం చేసేందుకు ‘ధరల నిర్ణయ కమిటీ’ని ఏర్పాటు చేసింది. ఈ కమిటీ వివిధ మద్యం తయారీ సంస్థల ప్రతినిధులతో చర్చలు జరిపింది.మద్యం ఉత్పత్తి, ప్యాకేజింగ్, రవాణా, సిబ్బంది వ్యయాలు, పన్నులు తదితర అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకుని ధరల సవరణపై అధ్యయనం చేసినట్లు తెలుస్తోంది. వివిధ కేటగిరీల బ్రాండ్లకు సంబంధించి తయారీ సంస్థల నుంచి వివరాలను సేకరించిన అనంతరం కమిటీ తన సిఫార్సులను రూపొందించింది.
ధరల పెంపుపై ఏర్పాటు చేసిన సబ్-కమిటీ గురువారం తన నివేదికను ప్రభుత్వానికి సమర్పించింది. ఇందులో సవరించిన ఎంఆర్పీలకు సంబంధించిన ప్రతిపాదనలు ఉన్నట్లు సమాచారం.బడ్జెట్, మిడ్-రేంజ్, ప్రీమియం కేటగిరీలతో పాటు ఇతర బ్రాండ్ల ధరలను కూడా పరిశీలించినట్లు తెలుస్తోంది. అయితే ఒక్కో కేటగిరీపై ఎంత మేరకు పెంపు ప్రతిపాదించారనే పూర్తి వివరాలు అధికారికంగా వెల్లడించాల్సి ఉంది.ప్రభుత్వం నివేదికను పూర్తిగా పరిశీలించిన తర్వాత ఎక్సైజ్ శాఖ తుది నిర్ణయం తీసుకోనుంది. ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపిన తర్వాత కొత్త ఎంఆర్పీలను అధికారికంగా ప్రకటించే అవకాశం ఉంది.
అధికార వర్గాల అంచనా ప్రకారం ఆగస్టు 15 తర్వాత ఎప్పుడైనా కొత్త మద్యం ధరలను అమల్లోకి తీసుకురావచ్చని తెలుస్తోంది. అయితే ఖచ్చితమైన తేదీపై ఇంకా అధికారిక ప్రకటన వెలువడలేదు.ధరల సవరణకు సంబంధించిన ప్రక్రియ పూర్తయిన తర్వాత కొత్త ఎంఆర్పీలతో కూడిన జాబితాను ఎక్సైజ్ శాఖ విడుదల చేసే అవకాశం ఉంది. ఆ తర్వాత రాష్ట్రంలోని మద్యం దుకాణాల్లో కొత్త ధరలు అమల్లోకి వస్తాయి.
తెలంగాణ రాష్ట్రానికి ఎక్సైజ్ శాఖ ద్వారా వచ్చే ఆదాయం ప్రభుత్వ ఖజానాలో కీలక భాగంగా ఉంది. మద్యం ధరలను సవరించడం ద్వారా ప్రభుత్వ ఆదాయం కూడా పెరిగే అవకాశం ఉంది.ధరల పెంపు వల్ల ఒక్కో బాటిల్పై వచ్చే ఎక్సైజ్ ఆదాయం పెరగడంతో రాష్ట్ర ఖజానాకు అదనపు ఆదాయం సమకూరే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే ధరల పెంపు ఎంత మేరకు ఉంటుందనే దానిపై ప్రభుత్వ ఆదాయంపై ప్రభావం ఆధారపడి ఉంటుంది.
మరోవైపు ధరలు పెరగడం వల్ల వినియోగదారులపై అదనపు ఆర్థిక భారం పడనుంది. ముఖ్యంగా సాధారణంగా ఎక్కువగా విక్రయమయ్యే బడ్జెట్, మిడ్-రేంజ్ బ్రాండ్ల ధరలు పెరిగితే సాధారణ వినియోగదారులపై ప్రభావం ఎక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉంది.
