కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రి ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామాపై ప్రముఖ సామాజిక కార్యకర్త సోనమ్ వాంగ్చుక్ స్పందిస్తూ, దీనిని “ప్రజాస్వామ్య విజయం”గా అభివర్ణించారు. విద్యా వ్యవస్థలో జవాబుదారీతనం కోసం విద్యార్థులు, యువత, పౌర సమాజం కలిసి సాగించిన ఉద్యమానికి ఇది తొలి విజయమని ఆయన పేర్కొన్నారు. ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ తన పదవికి రాజీనామా చేసినట్లు ప్రకటించిన వెంటనే వాంగ్చుక్ సామాజిక మాధ్యమం ‘ఎక్స్’లో స్పందిస్తూ, శాంతియుత పోరాటం ద్వారా ప్రజాస్వామ్యంలో మార్పు సాధించవచ్చని మరోసారి నిరూపితమైందని వ్యాఖ్యానించారు.
గత కొన్ని వారాలుగా దేశవ్యాప్తంగా పరీక్షల నిర్వహణలో జరిగిన అక్రమాలు, ప్రశ్నపత్రాల లీక్లు, విద్యార్థుల భవిష్యత్తుపై నెలకొన్న అనిశ్చితి నేపథ్యంలో పెద్ద ఎత్తున ఆందోళనలు కొనసాగుతున్నాయి. ఈ ఉద్యమంలో సోనమ్ వాంగ్చుక్ కీలక పాత్ర పోషించగా, విద్యా వ్యవస్థలో పారదర్శకత, బాధ్యతాయుత పాలన, పరీక్షల నిర్వహణలో సంస్కరణలు చేపట్టాలని ఆయన నిరంతరం డిమాండ్ చేస్తూ వచ్చారు. ఈ నేపథ్యంలో ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా ఉద్యమానికి ఒక కీలక మలుపుగా మారిందని రాజకీయ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
రాజీనామా అనంతరం వాంగ్చుక్ చేసిన పోస్టులో, ఈ విజయం ఒక్క వ్యక్తికి సంబంధించినది కాదని, దేశవ్యాప్తంగా భయపడకుండా ప్రజాస్వామ్య పద్ధతుల్లో గళమెత్తిన ప్రతి పౌరుడికీ చెందిందని పేర్కొన్నారు. ముఖ్యంగా జెన్-జీ యువత, విద్యార్థులు, ఉద్యమంలో భాగస్వాములైన ప్రతి ఒక్కరికీ అభినందనలు తెలియజేశారు. “శాంతి, ఓపిక, పట్టుదలతో సాగించిన పోరాటం చివరకు ఫలించింది. వీధుల్లో ప్రజలు కలిసి చేసిన ఉద్యమం ప్రజాస్వామ్యానికి నిజమైన అర్థాన్ని చూపించింది” అని ఆయన పేర్కొన్నారు. ప్రజల భాగస్వామ్యంతో ప్రభుత్వాలు బాధ్యతాయుతంగా వ్యవహరించే పరిస్థితులు ఏర్పడతాయని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.
ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామాతో ఉద్యమం ముగిసిపోయిందని భావించవద్దని వాంగ్చుక్ స్పష్టం చేశారు. అసలు లక్ష్యం విద్యా వ్యవస్థలో సమూల మార్పులు తీసుకురావడమేనని ఆయన చెప్పారు. పరీక్షల నిర్వహణలో పారదర్శకత, ప్రశ్నపత్రాల భద్రత, అవినీతికి అడ్డుకట్ట, విద్యార్థుల భవిష్యత్తుకు భరోసా కల్పించే విధానాలు అమలు చేయాలని కేంద్ర ప్రభుత్వాన్ని కోరారు. బాధ్యతాయుత పాలన కోసం ప్రారంభమైన ఈ ఉద్యమం ఇప్పుడు విద్యారంగంలో విప్లవాత్మక సంస్కరణల దిశగా సాగాలని ఆయన పిలుపునిచ్చారు. విద్యార్థుల విశ్వాసాన్ని పునరుద్ధరించే చర్యలు చేపట్టాల్సిన అవసరం ఉందని పేర్కొన్నారు.
పరీక్షల అక్రమాలు, ప్రశ్నపత్రాల లీక్లు, జాతీయ స్థాయి ప్రవేశ పరీక్షలపై వచ్చిన ఆరోపణల నేపథ్యంలో సోనమ్ వాంగ్చుక్ 26 రోజుల పాటు నిరాహార దీక్ష చేపట్టారు. విద్యార్థులకు న్యాయం చేయాలని, బాధ్యులపై కఠిన చర్యలు తీసుకోవాలని, కేంద్ర విద్యాశాఖలో జవాబుదారీతనం నెలకొల్పాలని ఆయన డిమాండ్ చేశారు. ఈ దీక్ష దేశవ్యాప్తంగా విద్యార్థి సంఘాలు, యువజన సంస్థలు, పౌరసంఘాల మద్దతు పొందింది. ఢిల్లీతో పాటు పలు నగరాల్లో భారీ ర్యాలీలు, నిరసనలు నిర్వహించగా, విద్యా వ్యవస్థలో సంస్కరణలు చేపట్టాలనే డిమాండ్ మరింత బలపడింది.
ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా దేశ రాజకీయాల్లో కీలక పరిణామంగా మారింది. తన రాజీనామా లేఖలో విద్యార్థుల భవిష్యత్తు, దేశ ప్రయోజనాల దృష్ట్యా ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు ఆయన పేర్కొన్నారు. విద్యార్థుల ఆశయాలు, దేశ ప్రయోజనాలు వ్యక్తిగత పదవుల కంటే ముఖ్యమని ఆయన వెల్లడించారు. ఈ పరిణామం అనంతరం ఉద్యమకారులు దీనిని తొలి విజయంగా పేర్కొంటున్నప్పటికీ, విద్యా వ్యవస్థలో సమగ్ర సంస్కరణలు అమలు అయ్యే వరకు తమ పోరాటం కొనసాగుతుందని స్పష్టం చేస్తున్నారు. విద్యార్థుల ప్రయోజనాలను కేంద్రంగా ఉంచుకుని పరీక్షల నిర్వహణలో శాశ్వత మార్పులు తీసుకురావాలని పలు వర్గాలు ప్రభుత్వాన్ని కోరుతున్నాయి.
ప్రస్తుతం దేశవ్యాప్తంగా విద్యా విధానం, పరీక్షల నిర్వహణ, ప్రశ్నపత్రాల భద్రత, నియామక ప్రక్రియల పారదర్శకత వంటి అంశాలపై విస్తృత చర్చ జరుగుతోంది. ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా అనంతరం కేంద్ర ప్రభుత్వం చేపట్టబోయే చర్యలు, కొత్త విద్యాశాఖ నాయకత్వం తీసుకునే నిర్ణయాలపై విద్యార్థులు, తల్లిదండ్రులు, విద్యావేత్తలు ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నారు. ప్రజాస్వామ్య పద్ధతుల్లో సాగిన ఉద్యమం దేశవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశంగా మారడంతో, విద్యా రంగంలో దీర్ఘకాలిక సంస్కరణలకు ఇది నాంది కావచ్చని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
