- ఒకే ప్రపంచం.. ఒకే మానవత్వంలో మోహన్ భగవత్ సందేశం
- భారత్లో ముస్లింలు వద్దనుకునేవాడు హిందువే కాదన్న మోహన్ భగవత్
- ‘ఒకే సత్యానికి విభిన్న మార్గాలు’.. హిందుత్వంపై మోహన్ భగవత్ వివరణ
భారతదేశంలో మత సామరస్యం, భిన్నత్వంలో ఏకత్వం, హిందుత్వ భావనపై రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (ఆర్ఎస్ఎస్) చీఫ్ మోహన్ భగవత్ కీలక వ్యాఖ్యలు చేశారు. భారతదేశంలో ముస్లింలకు స్థానం ఉండకూడదని ఏ హిందువైనా భావిస్తే, అతను అసలు హిందువే కాదని ఆయన స్పష్టం చేశారు. హిందుత్వం అనేది ప్రతి మనిషి గౌరవాన్ని గుర్తించే భావన అని, ఒకే సత్యాన్ని చేరుకోవడానికి ఉన్న విభిన్న మార్గాలను అంగీకరిస్తుందని ఆయన వివరించారు. అమెరికాలోని న్యూయార్క్లో నిర్వహించిన ‘ఒకే ప్రపంచం, ఒకే మానవత్వం’ అనే మత పెద్దల సదస్సులో ప్రసంగించిన సందర్భంగా భగవత్ ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు.
భారతదేశం అనేది అనేక మతాలు, భాషలు, సంస్కృతులు, సంప్రదాయాలు కలిసి జీవిస్తున్న దేశమని భగవత్ తన ప్రసంగంలో పేర్కొన్నట్లు సమాచారం. ఈ వైవిధ్యాన్ని అర్థం చేసుకోకుండా హిందుత్వాన్ని కేవలం ఒక మతానికి సంబంధించిన భావనగా చూడటం సరైనది కాదని ఆయన వివరించారు. తన దృష్టిలో హిందుత్వం అనేది సమాజంలోని ప్రతి వ్యక్తి పట్ల గౌరవం, సహజీవనం, పరస్పర అంగీకారాన్ని ప్రోత్సహించే విశాలమైన భావన అని తెలిపారు. మత విశ్వాసాలు వేర్వేరుగా ఉన్నప్పటికీ మానవత్వం విషయంలో అందరూ ఒక్కటేననే సందేశాన్ని ఆయన తన ప్రసంగంలో ముందుకు తీసుకెళ్లారు.
ఈ సందర్భంగా 2018లో ఢిల్లీలో తాను చేసిన ప్రసంగాల సిరీస్ను మోహన్ భగవత్ గుర్తుచేసుకున్నారు. అప్పట్లో తన ప్రసంగాన్ని విన్న కొందరు ముస్లిం సోదరులు తనను ఒక ప్రశ్న అడిగారని చెప్పారు. తాము ముస్లింలుగా భారతదేశంలో తమ భవిష్యత్తు గురించి ఆందోళన చెందుతున్నామని, హిందూ రాష్ట్రం గురించి మాట్లాడుతున్నప్పుడు తమ పరిస్థితి ఏమిటని వారు ప్రశ్నించినట్లు భగవత్ తెలిపారు. హిందూ సంస్థగా చెప్పుకునే ఆర్ఎస్ఎస్ హిందూ రాష్ట్రం గురించి మాట్లాడుతున్న నేపథ్యంలో ముస్లింలను దేశం నుంచి వెళ్లగొడతారా? అని వారు అడిగినట్లు ఆయన వివరించారు.
ఆ ప్రశ్నకు తాను అప్పుడే స్పష్టమైన సమాధానం ఇచ్చానని భగవత్ పేర్కొన్నారు. భారతదేశంలో ముస్లింలు ఉండకూడదని ఏ హిందువైనా భావిస్తే, అతను హిందువుగా తన అస్తిత్వాన్ని కోల్పోతాడని చెప్పినట్లు ఆయన గుర్తుచేశారు. ముస్లింలను దేశం నుంచి వెళ్లగొట్టడం హిందుత్వ భావన కాదని స్పష్టం చేసినట్లు తెలిపారు. ఈ వ్యాఖ్యలను న్యూయార్క్లో మరోసారి ప్రస్తావించడం ద్వారా భారతదేశంలోని మత సామరస్యం, సహజీవనం గురించి తన వైఖరిని భగవత్ అంతర్జాతీయ వేదికపై వివరించినట్లైంది.
హిందుత్వం అంటే కేవలం ఆచారాలు, సంప్రదాయాలు లేదా ఒక నిర్దిష్ట మత సమూహానికి సంబంధించిన భావన కాదని భగవత్ వివరించారు. ప్రతి వ్యక్తి గౌరవాన్ని గుర్తించడం, ఇతరుల విశ్వాసాలను గౌరవించడం, భిన్నమైన మార్గాలను అంగీకరించడం వంటి అంశాలు హిందుత్వ ఆలోచనలో ఉన్నాయని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఒకే సత్యాన్ని చేరుకోవడానికి ప్రపంచంలోని వివిధ సమాజాలు, మతాలు భిన్నమైన మార్గాలను అనుసరించవచ్చని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. ఈ వైవిధ్యాన్ని పరస్పర విరోధంగా కాకుండా మానవ సమాజానికి సహజమైన లక్షణంగా చూడాలని సూచించారు.
‘ఒకే ప్రపంచం, ఒకే మానవత్వం’ అనే అంశంపై జరిగిన సదస్సులో మత పెద్దలు, ఆధ్యాత్మిక నాయకులు, వివిధ రంగాలకు చెందిన ప్రతినిధులు పాల్గొన్న నేపథ్యంలో భగవత్ చేసిన వ్యాఖ్యలకు ప్రాధాన్యం ఏర్పడింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా మతపరమైన విభేదాలు, సామాజిక ఉద్రిక్తతలు, పరస్పర అనుమానాలు పెరుగుతున్న సమయంలో మానవత్వాన్ని కేంద్రంగా చేసుకుని చర్చ జరగడం అవసరమని ఆయన అభిప్రాయపడినట్లు తెలుస్తోంది. మతాలు వేర్వేరుగా ఉన్నప్పటికీ మానవ విలువలు, గౌరవం, సహజీవనం వంటి అంశాలు అందరికీ సాధారణమనే విషయాన్ని ఆయన ప్రస్తావించారు.
భారతదేశంలో మత సామరస్యం గురించి మాట్లాడేటప్పుడు రాజ్యాంగ విలువలు, సామాజిక సమానత్వం, పౌరుల హక్కులు కూడా కీలక అంశాలుగా ఉంటాయి. భిన్న మతాలకు చెందిన ప్రజలు ఒకే దేశంలో కలిసి జీవిస్తున్న భారతీయ సామాజిక నిర్మాణంలో పరస్పర గౌరవం అవసరమని పలువురు సామాజిక, రాజకీయ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో మోహన్ భగవత్ చేసిన వ్యాఖ్యలు హిందుత్వ భావనపై ఆర్ఎస్ఎస్ వైఖరిని వివరించే ప్రయత్నంగా రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చకు దారితీసే అవకాశం ఉంది.
