- మత సామరస్యానికి హాని కలిగించేలా ఉన్నాయన్న న్యాయస్థానం
- భక్తుల మనోభావాలు దెబ్బతీస్తున్నారంటూ ఫిర్యాదు..
- సెప్టెంబర్ 7వ తేదీకి తదుపరి విచారణ వాయిదా
షిర్డీ సాయిబాబాపై యూట్యూబ్, ఇతర ఆన్లైన్ వేదికల్లో ప్రసారం అవుతున్న అభ్యంతరకర వీడియోలు, కథనాల తొలగింపు వ్యవహారంలో ఢిల్లీ హైకోర్టు మరోసారి జోక్యం చేసుకుంది. గతంలో ఆదేశాలు జారీ చేసినప్పటికీ కొన్ని యూఆర్ఎల్లు ఇంకా తొలగించలేదని ష్రీ సాయిబాబా సంస్థాన్ ట్రస్ట్ (షిర్డీ) కోర్టును ఆశ్రయించింది. ఈ పిటిషన్ను పరిశీలించిన ఉన్నత న్యాయస్థానం కేంద్ర ప్రభుత్వం, గ్రీవెన్స్ అప్పిలేట్ కమిటీ (జీఏసీ), గూగుల్కు కొత్తగా నోటీసులు జారీ చేసింది. ఆన్లైన్లో ఉన్న వివాదాస్పద కంటెంట్పై ట్రస్ట్ వ్యక్తం చేసిన అభ్యంతరాలు, గతంలో ఇచ్చిన ఆదేశాల అమలు పరిస్థితిని కోర్టు పరిశీలనలోకి తీసుకుంది. దీంతో ఈ వ్యవహారం మరోసారి న్యాయస్థానం ముందుకు వచ్చింది.
ట్రస్ట్ తన పిటిషన్లో మార్చి నెల నుంచి కొన్ని వీడియోలు, ఇతర ఆన్లైన్ కంటెంట్ విస్తృతంగా ప్రచారంలో ఉన్నాయని పేర్కొంది. సాయిబాబాను ‘చాంద్ మియా’, ‘జిహాదీ’, ‘హంతకుడు’, ‘రేపిస్ట్’, ‘బ్రిటిష్ గూఢచారి’, ‘దొంగ’ వంటి అభ్యంతరకర పదజాలంతో చిత్రీకరిస్తూ, మత విద్వేషాలను రెచ్చగొట్టేలా కంటెంట్ రూపొందించారని ఆరోపించింది. ఇలాంటి వీడియోలు, కథనాలు కోట్లాది మంది భక్తుల మనోభావాలను దెబ్బతీస్తున్నాయని ట్రస్ట్ కోర్టుకు తెలిపింది. ఆన్లైన్ వేదికలపై ఒకసారి కంటెంట్ విస్తృతంగా వ్యాపిస్తే దాని ప్రభావం వేగంగా పెరిగే అవకాశం ఉన్నందున, అభ్యంతరకర కంటెంట్ తొలగింపుపై తక్షణ చర్యలు అవసరమని ట్రస్ట్ తన వాదనలో పేర్కొన్నట్లు సమాచారం.
గతంలోనూ ఈ తరహా ఆన్లైన్ కంటెంట్ తొలగింపుపై న్యాయస్థానాల జోక్యం అవసరమైన సందర్భాలు ఉన్నాయని ట్రస్ట్ వాదించింది. ఈ నేపథ్యంలో ఇప్పటికే తొలగించాలని ఆదేశించిన కొన్ని యూఆర్ఎల్లు ఇంకా అందుబాటులో ఉండటంపై కోర్టు దృష్టికి తీసుకువచ్చింది. న్యాయస్థానం ఆదేశాల అమలులో ఏవైనా లోపాలు ఉన్నాయా, సంబంధిత వేదికలు తీసుకున్న చర్యలు ఏమిటి అనే అంశాలపై తాజా నోటీసుల ద్వారా స్పష్టత కోరే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా గూగుల్కు నోటీసులు జారీ కావడంతో యూట్యూబ్ వంటి దాని ఆన్లైన్ సేవల్లో ఉన్న కంటెంట్ తొలగింపు ప్రక్రియపై కూడా ఈ వ్యవహారం ప్రభావం చూపనుంది. అయితే తుది నిర్ణయం వెలువడే వరకు సంబంధిత పక్షాల వాదనలు, అధికారిక స్పందనలు కీలకంగా మారనున్నాయి.
ఆన్లైన్ వేదికలలో వ్యక్తులపై లేదా మతపరమైన విశ్వాసాలకు సంబంధించిన అంశాలపై అభ్యంతరకరమైన కంటెంట్ ప్రచారం కావడం వల్ల తలెత్తే న్యాయపరమైన సమస్యలపై కూడా ఈ కేసు దృష్టి సారించింది. ఒకవైపు భావ వ్యక్తీకరణ స్వేచ్ఛ, మరోవైపు మతపరమైన మనోభావాలు, ప్రతిష్ఠకు భంగం కలిగించే లేదా విద్వేషాన్ని ప్రేరేపించే కంటెంట్ మధ్య సమతుల్యత పాటించాల్సిన అవసరం ఉంటుంది. ఇలాంటి వివాదాల్లో కంటెంట్ స్వభావం, దాని ప్రచారం, సంబంధిత చట్టాలు, గత న్యాయస్థాన ఆదేశాలు వంటి అంశాలు కీలకంగా మారుతాయి. షిర్డీ సంస్థాన్ ట్రస్ట్ మాత్రం తాము అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసిన కంటెంట్ భక్తుల మనోభావాలను తీవ్రంగా దెబ్బతీస్తోందని పేర్కొంటూ తొలగింపు చర్యలను కోరుతోంది. ఈ అంశంపై కేంద్ర ప్రభుత్వం, జీఏసీ, గూగుల్ నుంచి వచ్చే స్పందనలు తదుపరి పరిణామాలకు ప్రాధాన్యం సంతరించుకోనున్నాయి.
ఈ వ్యవహారంలో ప్రెస్, డిజిటల్ ప్లాట్ఫారమ్లు, కంటెంట్ హోస్టింగ్ సంస్థల బాధ్యతలపైనా చర్చ జరిగే అవకాశం ఉంది. అభ్యంతరకర కంటెంట్పై ఫిర్యాదులు అందినప్పుడు వాటిని పరిశీలించడం, చట్టపరమైన ఆదేశాలు వచ్చినప్పుడు వాటిని అమలు చేయడం వంటి అంశాలు డిజిటల్ వేదికలకు కీలక బాధ్యతలుగా ఉంటాయి. ఒకవేళ ఇప్పటికే తొలగించాలని ఆదేశించిన యూఆర్ఎల్లు అందుబాటులోనే ఉన్నట్లు తేలితే, ఆ ఆదేశాల అమలుపై సంబంధిత సంస్థలు వివరణ ఇవ్వాల్సి రావచ్చు. ఇదే సమయంలో ఏ కంటెంట్ నిజంగా చట్టవిరుద్ధమైనదో, ఏది అభ్యంతరకరమైనదో నిర్ణయించే ప్రక్రియలో న్యాయపరమైన ప్రమాణాలు కూడా పాటించాల్సి ఉంటుంది. ఢిల్లీ హైకోర్టు తాజా నోటీసులతో ఈ అంశాలన్నీ మరోసారి న్యాయపరిశీలనలోకి వచ్చినట్లయింది.
ఈ కేసులో ఢిల్లీ హైకోర్టు తదుపరి విచారణలో సంబంధిత పక్షాల నుంచి మరింత స్పష్టత కోరే అవకాశం ఉంది. షిర్డీ సంస్థాన్ ట్రస్ట్ పేర్కొన్న యూఆర్ఎల్లు నిజంగా తొలగించబడ్డాయా, ఇంకా ఏ కంటెంట్ అందుబాటులో ఉంది, గత ఆదేశాల అమలు ఎంతవరకు జరిగింది వంటి అంశాలు పరిశీలనకు రావచ్చు. మరోవైపు కేంద్ర ప్రభుత్వం, గ్రీవెన్స్ అప్పిలేట్ కమిటీ, గూగుల్ తమవైపు నుంచి తీసుకున్న చర్యలను కోర్టుకు తెలియజేయాల్సి ఉంటుంది. ఈ పరిణామం నేపథ్యంలో సాయిబాబాపై అభ్యంతరకరమైన లేదా వివాదాస్పద కంటెంట్పై న్యాయపరమైన నియంత్రణ, ఆన్లైన్ ప్లాట్ఫారమ్ల బాధ్యత, మతపరమైన మనోభావాల రక్షణ వంటి అంశాలపై విస్తృత చర్చకు అవకాశం ఏర్పడింది.
షిర్డీ సాయిబాబాపై ఆన్లైన్లో ప్రచారంలో ఉన్న అభ్యంతరకర వీడియోలు, కథనాల తొలగింపు అంశం మరోసారి ఢిల్లీ హైకోర్టు ముందుకు వచ్చింది. గత ఆదేశాల తర్వాత కూడా కొన్ని యూఆర్ఎల్లు తొలగించలేదన్న షిర్డీ సంస్థాన్ ట్రస్ట్ వాదనపై కేంద్ర ప్రభుత్వం, గ్రీవెన్స్ అప్పిలేట్ కమిటీ, గూగుల్కు న్యాయస్థానం కొత్తగా నోటీసులు జారీ చేసింది. సాయిబాబాను తీవ్రంగా అవమానించే పదజాలంతో చిత్రీకరించే కంటెంట్ మత విద్వేషాలను రెచ్చగొట్టేలా ఉందని, కోట్లాది మంది భక్తుల మనోభావాలను దెబ్బతీస్తోందని ట్రస్ట్ ఆరోపించింది. ఇక సంబంధిత పక్షాల సమాధానాలు, గత ఆదేశాల అమలు పరిస్థితి, ఇంకా అందుబాటులో ఉన్న యూఆర్ఎల్లపై కోర్టు పరిశీలన తర్వాత తదుపరి చర్యలు ఎలా ఉంటాయన్నది ఆసక్తికరంగా మారింది. ప్రస్తుతానికి హైకోర్టు నోటీసుల జారీతో ఈ వివాదం మరోసారి న్యాయపరమైన దృష్టిని ఆకర్షించింది.
