ఒకప్పుడు దట్టమైన అడవుల్లో తుపాకులు చేతబట్టి తిరిగిన చేతులు.. ఇప్పుడు చేనేత చీరలు ధరించి ఆత్మవిశ్వాసంతో ర్యాంప్పై అడుగులేశాయి. హింసను వీడి జనజీవన స్రవంతిలో కలిసిన మాజీ మహిళా నక్సలైట్లు తమ జీవితాల్లో వచ్చిన మార్పును ప్రపంచానికి చాటిచెప్పారు. ఛత్తీస్గఢ్ రాజధాని రాయ్పూర్లో నిర్వహించిన జాతీయ చేనేత దినోత్సవ కార్యక్రమం ఈ అరుదైన దృశ్యానికి వేదికగా నిలిచింది.
చేనేత చీరలు ధరించిన మాజీ మహిళా నక్సలైట్లు ర్యాంప్పై క్యాట్వాక్ చేస్తుండగా సభికులు చప్పట్లతో వారిని అభినందించారు. ఒకప్పుడు అడవుల్లో భయం, హింస మధ్య గడిపిన తమ జీవితాలను మార్చుకుని ఇప్పుడు గౌరవప్రదమైన జీవనం వైపు అడుగులు వేస్తున్నామని వారు తమ ప్రదర్శన ద్వారా చాటిచెప్పారు. వారి ముఖాల్లో కనిపించిన చిరునవ్వులు, అడుగుల్లో కనిపించిన ఆత్మవిశ్వాసం కార్యక్రమానికి ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలిచాయి.
జాతీయ చేనేత దినోత్సవం సందర్భంగా నిర్వహించిన ఈ కార్యక్రమంలో చేనేత రంగం ప్రాధాన్యాన్ని వివరిస్తూనే, సామాజికంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించడం, స్వయం ఉపాధి ద్వారా వారు తమ జీవితాలను మార్చుకునేలా ప్రోత్సహించడం వంటి అంశాలపై కూడా దృష్టి సారించారు. ఇందులో భాగంగానే మాజీ మహిళా నక్సలైట్లు చేనేత వస్త్రాలను ధరించి ర్యాంప్పై నడవడం ప్రతీకాత్మకంగా నిలిచింది.ఈ కార్యక్రమానికి ఛత్తీస్గఢ్ ముఖ్యమంత్రి విష్ణు దేవ్ సాయ్ హాజరయ్యారు. చేనేత వారసత్వాన్ని కాపాడుతూ దాని గొప్పదనాన్ని ప్రజల్లోకి తీసుకెళ్లిన వారిని ఆయన అభినందించారు. అదే సమయంలో హింసా మార్గాన్ని విడిచిపెట్టి సాధారణ జీవితంలోకి వచ్చిన మాజీ నక్సలైట్లలో వచ్చిన మార్పును కూడా ఈ కార్యక్రమం ప్రతిబింబించింది.
దాదాపు నాలుగు దశాబ్దాల పాటు మావోయిస్టు హింసతో అట్టుడికిన బస్తర్ ప్రాంతంలో ప్రస్తుతం పరిస్థితులు మారుతున్నాయని ఛత్తీస్గఢ్ ప్రభుత్వం చెబుతోంది. బస్తర్ను నక్సల్ రహిత ప్రాంతంగా మార్చే దిశగా ప్రభుత్వం చేపట్టిన చర్యలు ఫలితాలు ఇస్తున్నాయని అధికారులు పేర్కొంటున్నారు. ఆయుధాలను విడిచిపెట్టిన పలువురు మాజీ నక్సలైట్లు ఇప్పుడు సాధారణ జీవితంలోకి వచ్చి వివిధ ఉపాధి మార్గాలను ఎంచుకుంటున్నారు.ఇలాంటి పునరావాస కార్యక్రమాల్లో ఉపాధి కల్పన కీలకంగా మారుతోంది. కేవలం ఆయుధాలను విడిచిపెట్టేలా చేయడం మాత్రమే కాకుండా, వారికి గౌరవప్రదమైన జీవనోపాధి కల్పించడం ద్వారా తిరిగి హింసా మార్గంలోకి వెళ్లకుండా చూడాల్సిన అవసరం ఉంటుంది. చేనేత, హస్తకళలు, వ్యవసాయం, ఇతర స్వయం ఉపాధి రంగాల్లో శిక్షణ కల్పించడం ఈ దిశగా ఉపయోగపడుతుందని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
బస్తర్ ప్రాంతంలో శాంతి నెలకొంటున్న నేపథ్యంలో అక్కడ అభివృద్ధి కార్యక్రమాలను వేగవంతం చేయడంపై ఛత్తీస్గఢ్ ప్రభుత్వం ప్రత్యేకంగా దృష్టి సారించింది. గతంలో మావోయిస్టు ప్రభావం కారణంగా మారుమూల ప్రాంతాల్లో మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి, రహదారుల నిర్మాణం, విద్య, వైద్యం, ఉపాధి వంటి రంగాలు అనేక సవాళ్లను ఎదుర్కొన్నాయి.ఇప్పుడు భద్రతా పరిస్థితులు మెరుగుపడటంతో ఆ ప్రాంతంలో అభివృద్ధి పనులకు మరింత ఊతం ఇవ్వాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ముఖ్యంగా రహదారులు, రవాణా, డిజిటల్ కనెక్టివిటీ, విద్యా సంస్థలు, వైద్య సదుపాయాలు, ఉపాధి అవకాశాలను పెంచడం ద్వారా బస్తర్ ప్రజలను ప్రధాన జనజీవన స్రవంతితో మరింతగా అనుసంధానించాలనే లక్ష్యంతో చర్యలు చేపడుతోంది.
ఇటీవల ఛత్తీస్గఢ్ సీఎం విష్ణు దేవ్ సాయ్, డిప్యూటీ సీఎం విజయ్ శర్మ న్యూఢిల్లీలో కేంద్ర వ్యవసాయ, గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ మంత్రి శివరాజ్ సింగ్ చౌహాన్తో సమావేశమయ్యారు. బస్తర్ ప్రాంత అభివృద్ధికి సంబంధించిన పలు అంశాలపై వారు చర్చించారు.బస్తర్లోని మారుమూల ప్రాంతాలకు కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకాల ప్రయోజనాలను మరింత విస్తృతంగా అందించాల్సిన అవసరం ఉందని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కేంద్రానికి వివరించింది. ప్రత్యేకంగా అక్కడి పరిస్థితులను దృష్టిలో పెట్టుకుని కేంద్ర పథకాల్లో అదనపు రాయితీలు, ప్రత్యేక సౌకర్యాలు కల్పించాలని కోరినట్లు తెలుస్తోంది.
బస్తర్ అభివృద్ధికి కేవలం రాష్ట్ర ప్రభుత్వ చర్యలు మాత్రమే కాకుండా కేంద్ర ప్రభుత్వ సహకారం కూడా అవసరమని సీఎం సాయ్ పేర్కొన్నారు. మారుమూల ప్రాంతాల్లో మౌలిక సదుపాయాలను బలోపేతం చేయడం ద్వారా ప్రజలకు ప్రభుత్వ సేవలు వేగంగా అందించవచ్చని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
సమావేశం అనంతరం సీఎం విష్ణు దేవ్ సాయ్ మాట్లాడుతూ.. సుమారు 40 నుంచి 50 ఏళ్ల తర్వాత బస్తర్ ప్రాంతం నక్సల్ రహితంగా మారిందని పేర్కొన్నారు. ఇప్పుడు అక్కడ అభివృద్ధికి అత్యంత ప్రాధాన్యం ఇవ్వాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు. ముఖ్యంగా కనెక్టివిటీని మెరుగుపరచాల్సిన అవసరం ఉందని స్పష్టం చేశారు.రహదారులు, రవాణా సౌకర్యాలు మెరుగుపడితే మారుమూల గ్రామాల్లోని ప్రజలకు మార్కెట్లు, విద్యాసంస్థలు, ఆసుపత్రులు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు అందుబాటులోకి వస్తాయి. అదే సమయంలో స్థానిక ఉత్పత్తులను ఇతర ప్రాంతాలకు తీసుకెళ్లేందుకు కూడా అవకాశం ఏర్పడుతుంది. దీంతో గిరిజన ప్రాంతాల్లో ఉపాధి అవకాశాలు పెరిగే అవకాశం ఉంది.
మాజీ మహిళా నక్సలైట్లు చేనేత చీరలు ధరించి ర్యాంప్పై నడిచిన ఘటన కూడా ఈ మారుతున్న పరిస్థితులకు ఒక ప్రతీకగా నిలిచింది. ఒకప్పుడు తుపాకులు పట్టిన చేతులు ఇప్పుడు చేనేత వస్త్రాలను ప్రోత్సహించే వేదికపై కనిపించడం.. హింస నుంచి అభివృద్ధి, ఉపాధి, గౌరవప్రదమైన జీవనం వైపు సాగుతున్న మార్పును ప్రతిబింబించింది. బస్తర్లో శాంతి, అభివృద్ధి రెండూ సమాంతరంగా కొనసాగితే అక్కడి ప్రజల జీవన ప్రమాణాలు మెరుగుపడే అవకాశం ఉంది. పునరావాసం పొందిన మాజీ నక్సలైట్లకు స్థిరమైన ఉపాధి, నైపుణ్య శిక్షణ, సామాజిక గౌరవం కల్పించడం కూడా ఈ మార్పులో కీలక అంశంగా మారనుంది.ర్యాంప్పై మాజీ మహిళా నక్సలైట్లు
