పశ్చిమ, మధ్య భారతదేశంలోని గిరిజన ప్రాంతాల్లో చాలాకాలంగా వినిపిస్తున్న ‘భీల్ ప్రదేశ్’ ప్రత్యేక రాష్ట్ర డిమాండ్ మరోసారి జాతీయ స్థాయిలో చర్చనీయాంశమైంది. రాజస్థాన్, గుజరాత్, మధ్యప్రదేశ్, మహారాష్ట్ర రాష్ట్రాలతో పాటు కేంద్ర పాలిత ప్రాంతమైన దాద్రా నగర్ హవేలీ నుంచి వేలాది మంది గిరిజనులు శుక్రవారం రాజస్థాన్లోని చారిత్రక మాన్గఢ్ ధామ్ వద్ద భారీ బహిరంగ సభ నిర్వహించారు. ఈ సభలో గిరిజనుల కోసం ప్రత్యేకంగా ‘భీల్ ప్రదేశ్’ రాష్ట్రాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని ఏకగ్రీవంగా తీర్మానం చేశారు.
‘భీల్ ప్రదేశ్ ముక్తి మోర్చా’ ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించిన ఈ మహాసభను నిర్వాహకులు పూర్తిగా సామాజిక, రాజకీయేతర ఉద్యమంగా పేర్కొన్నారు. గిరిజనుల హక్కులు, అభివృద్ధి, పరిపాలనా సౌలభ్యం కోసం ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఏర్పాటు అవసరమని సభలో పాల్గొన్న ప్రతినిధులు అభిప్రాయపడ్డారు. వేలాది మంది గిరిజనులు తమ సంప్రదాయ దుస్తులు ధరించి, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలతో సభలో పాల్గొనడం విశేషంగా నిలిచింది.
సభలో పలువురు గిరిజన నాయకులు మాట్లాడుతూ, స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన దశాబ్దాల తర్వాత కూడా గిరిజన ప్రాంతాలు మౌలిక సదుపాయాలు, విద్య, వైద్యం, ఉపాధి, సాగునీటి వంటి రంగాల్లో వెనుకబడి ఉన్నాయని ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. పరిపాలనా పరంగా వివిధ రాష్ట్రాల సరిహద్దుల్లో విభజించబడిన కారణంగా గిరిజనుల సమస్యలు మరింత తీవ్రమవుతున్నాయని పేర్కొన్నారు.
ఈ సందర్భంగా బాన్స్వాడా–డుంగర్పూర్ లోక్సభ సభ్యుడు రాజ్కుమార్ రోత్ స్విట్జర్లాండ్ పర్యటనలో ఉండటంతో ప్రత్యక్షంగా హాజరుకాలేకపోయినా, ఫోన్ ద్వారా సభను ఉద్దేశించి సందేశం పంపించారు. గిరిజన ప్రాంతాల అభివృద్ధి విషయంలో వరుస ప్రభుత్వాలు నిర్లక్ష్య వైఖరి అవలంబించాయని ఆయన ఆరోపించారు. రాజస్థాన్, గుజరాత్, మధ్యప్రదేశ్, మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు గిరిజన ప్రాంతాల సమస్యలను సమర్థవంతంగా పరిష్కరించడంలో విఫలమయ్యాయని విమర్శించారు.
“స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత ఎన్నో అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు చేపట్టామని ప్రభుత్వాలు చెబుతున్నప్పటికీ, గిరిజన ప్రాంతాల్లో మాత్రం ఆశించిన స్థాయిలో మార్పు కనిపించలేదు. విద్య, ఆరోగ్యం, రోడ్లు, తాగునీరు, ఉపాధి అవకాశాలు వంటి మౌలిక అంశాల్లో ఇప్పటికీ వెనుకబాటుతనం కొనసాగుతోంది” అని ఆయన పేర్కొన్నారు.
భారత్ ఆదివాసీ పార్టీ (బీఏపీ) జిల్లా ఉపాధ్యక్షుడు వినోద్ కుమార్ ఖరాడీ మాట్లాడుతూ, భీల్ గిరిజన సమాజం ప్రస్తుతం నాలుగు రాష్ట్రాల సరిహద్దుల్లో విభజించబడటం వల్ల పరిపాలనా సమస్యలు తీవ్రంగా ప్రభావం చూపుతున్నాయని అన్నారు. ఒకే సంస్కృతి, భాష, జీవన విధానం కలిగిన గిరిజనులు వేర్వేరు రాష్ట్రాల్లో ఉండటం వల్ల ప్రభుత్వ సంక్షేమ పథకాల అమలులో అసమానతలు ఏర్పడుతున్నాయని వివరించారు.
అయన మాట్లాడుతూ, “ఇది ఏ రాజకీయ పార్టీకి సంబంధించిన ఉద్యమం కాదు. గిరిజనుల ఉనికి, స్వాభిమానం, హక్కులు, సమగ్ర అభివృద్ధి కోసం జరుగుతున్న ప్రజా ఉద్యమం. ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఏర్పడితే పరిపాలన ప్రజలకు మరింత చేరువ అవుతుంది. గిరిజన ప్రాంతాల ప్రత్యేక అవసరాలకు అనుగుణంగా అభివృద్ధి ప్రణాళికలు అమలు చేయడం సులభమవుతుంది” అని అభిప్రాయపడ్డారు.
సభలో పాల్గొన్న ప్రతినిధులు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ డిమాండ్ను సానుకూలంగా పరిశీలించాలని కోరారు. గిరిజనుల సామాజిక, ఆర్థిక, సాంస్కృతిక ప్రయోజనాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఏర్పాటుపై చర్చలు ప్రారంభించాలని విజ్ఞప్తి చేశారు. అలాగే మాన్గఢ్ ధామ్కు జాతీయ స్థాయిలో మరింత గుర్తింపు కల్పించాలని కూడా డిమాండ్ చేశారు.
