దేశవ్యాప్తంగా రైతులు, వ్యవసాయ రంగం, జలవనరుల శాఖలు ఎంతో ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్న 2026 నైరుతి రుతుపవనాలపై భారత వాతావరణ శాఖ (ఐఎండీ) కీలక అంచనాలను విడుదల చేసింది. ఈ ఏడాది దేశంలోని చాలా ప్రాంతాల్లో సాధారణం కంటే తక్కువ వర్షపాతం నమోదయ్యే అవకాశం ఉందని ఐఎండీ వెల్లడించింది. ముఖ్యంగా నైరుతి రుతుపవనాలకు ద్వారంగా భావించే కేరళ రాష్ట్రంలో కూడా వర్షపాతం ఆశించిన స్థాయిలో ఉండకపోవచ్చని హెచ్చరించింది.
వాతావరణ శాఖ డైరెక్టర్ నీతా కే గోపాల్ శనివారం మీడియాతో మాట్లాడుతూ, ఈ ఏడాది రుతుపవనాల పరిస్థితులు ఆశాజనకంగా కనిపించడం లేదని తెలిపారు. ఐఎండీ తాజా అంచనాల ప్రకారం దేశంలోని పలు ప్రాంతాల్లో వర్షపాతం సాధారణ స్థాయికి దిగువన ఉండే అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉన్నాయని వివరించారు. ముఖ్యంగా వ్యవసాయ ఆధారిత రాష్ట్రాలు, వర్షాధార పంటలు సాగు చేసే ప్రాంతాలు ఈ పరిస్థితిని నిశితంగా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు.
నైరుతి రుతుపవనాలపై ప్రభావం చూపుతున్న ప్రధాన కారణాల్లో ఎల్ నినో ఒకటిగా నిలిచిందని నీతా కే గోపాల్ పేర్కొన్నారు. సాధారణంగా పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం వల్ల ఏర్పడే ఎల్ నినో పరిస్థితులు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా వాతావరణ వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపుతాయి. భారతదేశంలో కూడా ఇది రుతుపవనాల తీవ్రతను తగ్గించే అవకాశం ఉందని వాతావరణ నిపుణులు చెబుతున్నారు. ప్రస్తుతం కనిపిస్తున్న వాతావరణ పరిస్థితులు కూడా అదే దిశగా సంకేతాలు ఇస్తున్నాయని ఆమె వివరించారు.
భారతదేశంలో నైరుతి రుతుపవనాలు వ్యవసాయ రంగానికి జీవనాడిగా భావిస్తారు. దేశంలోని సుమారు సగానికి పైగా వ్యవసాయ భూములు ఇప్పటికీ వర్షాధార వ్యవస్థపైనే ఆధారపడి ఉన్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో సాధారణం కంటే తక్కువ వర్షపాతం నమోదైతే పంటల దిగుబడులపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా వరి, పత్తి, పప్పుధాన్యాలు, మొక్కజొన్న వంటి పంటల సాగు ప్రణాళికలపై రైతులు జాగ్రత్తగా నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడవచ్చు.
కేరళలో సాధారణంగా జూన్ నెల ప్రారంభంలోనే నైరుతి రుతుపవనాలు ప్రవేశిస్తాయి. దేశవ్యాప్తంగా రుతుపవనాల పురోగతిని అంచనా వేయడంలో కేరళ పరిస్థితి కీలకంగా పరిగణించబడుతుంది. అయితే ఈసారి జూన్ నెలలో కూడా అక్కడ వర్షపాతం సాధారణ స్థాయి కంటే తక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉందని ఐఎండీ అంచనా వేయడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. కేరళలో వర్షాలు తగ్గితే దాని ప్రభావం ఇతర రాష్ట్రాలపై కూడా కనిపించే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
వర్షపాతం తగ్గుదల వల్ల వ్యవసాయంతో పాటు జలాశయాలు, భూగర్భ జలాలు, తాగునీటి వనరులపై కూడా ప్రభావం పడవచ్చు. ముఖ్యంగా దక్షిణ భారత రాష్ట్రాలు, మధ్య భారత ప్రాంతాలు, వర్షాధార వ్యవసాయం ఎక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాలు నీటి నిర్వహణపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు కూడా ముందస్తు ప్రణాళికలు రూపొందించి రైతులకు అవసరమైన సూచనలు అందించాలని భావిస్తున్నారు.
అయితే వాతావరణ అంచనాలు కాలానుగుణంగా మారే అవకాశం కూడా ఉంటుందని అధికారులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. సముద్ర ఉష్ణోగ్రతలు, గాలుల దిశ, వాయుగుండాల ఏర్పాట్లు వంటి అంశాల ఆధారంగా రుతుపవనాల ప్రగతి మారవచ్చని చెబుతున్నారు. అందువల్ల రైతులు, సంబంధిత శాఖలు ఐఎండీ విడుదల చేసే తదుపరి బులెటిన్లను గమనించాలని సూచిస్తున్నారు.
ప్రస్తుతం విడుదలైన అంచనాలు వ్యవసాయ రంగంలో కొంత ఆందోళన కలిగిస్తున్నప్పటికీ, కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ముందస్తు చర్యలు చేపడితే ప్రభావాన్ని కొంతవరకు తగ్గించే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. నీటి సంరక్షణ, ప్రత్యామ్నాయ పంటల ప్రోత్సాహం, సాగునీటి నిర్వహణ వంటి అంశాలపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టడం అవసరమని సూచిస్తున్నారు.
