పాకిస్థాన్ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం ఆగస్టు 14న బలూచిస్థాన్ ప్రావిన్స్లో భిన్నమైన వాతావరణం కనిపించింది. పాకిస్థాన్ ఆవిర్భావ వేడుకలకు దూరంగా ఉండాలని పిలుపునిచ్చిన నేపథ్యంలో పలుచోట్ల ప్రజలు ఇళ్లకే పరిమితమయ్యారు. ప్రధాన నగరాలు, పట్టణాల్లో బంద్ వాతావరణం నెలకొనగా, అనేక వాణిజ్య ప్రాంతాలు, మార్కెట్లలో దుకాణాలు స్వచ్ఛందంగా మూతపడ్డాయి. దీంతో సాధారణంగా స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం సందర్భంగా కనిపించే సందడి బలూచిస్థాన్లో కనిపించలేదని స్థానిక మీడియా కథనాలు పేర్కొన్నాయి.
ప్రావిన్స్ రాజధాని క్వెట్టాతో పాటు పలు జిల్లాల్లో వ్యాపారులు తమ దుకాణాలను తెరవకుండా నిరసన వ్యక్తం చేసినట్లు సమాచారం. మార్కెట్లు, ప్రధాన వ్యాపార కూడళ్లలో కార్యకలాపాలు గణనీయంగా తగ్గిపోయాయి. రోడ్లపై సాధారణ రోజుల కంటే జనసంచారం చాలా తక్కువగా కనిపించింది. ప్రభుత్వ ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించే స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ కార్యక్రమాలకు ప్రజల నుంచి పెద్దగా స్పందన లేకపోవడం స్థానికంగా చర్చనీయాంశంగా మారింది. బలూచిస్థాన్లో కొంతకాలంగా రాజకీయ అసంతృప్తి, భద్రతా సమస్యలు, ఆర్థిక వెనుకబాటుతనం, వనరులపై హక్కులు వంటి అంశాలపై వివిధ వర్గాల్లో ఆందోళనలు కొనసాగుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో పాకిస్థాన్ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవాన్ని బహిష్కరించాలనే పిలుపులకు కొంతమంది ప్రజలు మద్దతు తెలిపినట్లు సమాచారం. స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం రోజున సాధారణ కార్యకలాపాలకు దూరంగా ఉండటం ద్వారా తమ అసంతృప్తిని వ్యక్తం చేసినట్లు స్థానిక వర్గాలు పేర్కొన్నాయి.
ఆగస్టు 14న నిరసనలకు అవకాశం ఉందన్న సమాచారంతో పాకిస్థాన్ భద్రతా దళాలు ముందుగానే అప్రమత్తమయ్యాయి. క్వెట్టాతో పాటు ఇతర సున్నిత ప్రాంతాల్లో భద్రతను గణనీయంగా పెంచారు. ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, సైనిక స్థావరాలు, భద్రతా సంస్థలకు సంబంధించిన ప్రాంతాలు, కీలకమైన ప్రభుత్వ భవనాల వద్ద అదనపు బలగాలను మోహరించినట్లు సమాచారం.ప్రధాన రహదారులు, ముఖ్య కూడళ్లు, వ్యూహాత్మక ప్రదేశాల్లో భద్రతా సిబ్బంది కదలికలు పెరిగాయి. అనుమానాస్పద వ్యక్తులు, వాహనాలపై నిఘా ఉంచినట్లు తెలుస్తోంది. ఎలాంటి అవాంఛనీయ ఘటనలు చోటుచేసుకోకుండా ముందస్తు చర్యలు తీసుకున్నట్లు భద్రతా వర్గాలు వెల్లడించాయి. ప్రజల కదలికలను కూడా నిశితంగా పరిశీలించినట్లు సమాచారం.
బలూచిస్థాన్లో స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ వేడుకలు ఇతర ప్రాంతాలతో పోలిస్తే చాలా పరిమితంగా జరిగినట్లు తెలుస్తోంది. ప్రభుత్వం, సైన్యం ఆధ్వర్యంలో ఎంపిక చేసిన కొన్ని ప్రాంతాల్లో మాత్రమే కార్యక్రమాలను నిర్వహించారు. అధికారిక కార్యక్రమాల్లో జాతీయ జెండా ఎగురవేయడం, దేశభక్తి కార్యక్రమాలు నిర్వహించడం వంటి కార్యక్రమాలు చేపట్టినప్పటికీ ప్రజల భాగస్వామ్యం పరిమితంగానే కనిపించినట్లు స్థానిక కథనాలు పేర్కొన్నాయి. బలూచిస్థాన్లో పాకిస్థాన్ ప్రభుత్వంపై అసంతృప్తికి పలు కారణాలు ఉన్నాయని రాజకీయ విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు. సహజ వనరులు సమృద్ధిగా ఉన్నప్పటికీ ప్రావిన్స్లో అభివృద్ధి తగిన స్థాయిలో జరగడం లేదన్న ఆరోపణలు తరచూ వినిపిస్తుంటాయి. ముఖ్యంగా గ్యాస్, ఖనిజాలు వంటి సహజ వనరుల నుంచి వచ్చే ఆదాయంలో తమకు తగిన వాటా దక్కడం లేదని స్థానిక వర్గాలు చాలాకాలంగా ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.
ఉద్యోగాలు, విద్య, ఆరోగ్యం, మౌలిక వసతులు వంటి రంగాల్లో కూడా బలూచిస్థాన్ వెనుకబడి ఉందని స్థానిక నాయకులు, పౌర సంఘాలు విమర్శలు చేస్తుంటాయి. మరోవైపు, ఈ ప్రాంతంలో భద్రతా పరిస్థితులు కూడా ఆర్థిక, సామాజిక అభివృద్ధిపై ప్రభావం చూపుతున్నాయి. వేర్పాటువాద సంస్థలు, భద్రతా దళాల మధ్య ఘర్షణలు తరచూ చోటుచేసుకోవడంతో సాధారణ ప్రజలు తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారు. ఇదే సమయంలో బలూచ్ జాతీయవాద వర్గాలు పాకిస్థాన్ ప్రభుత్వ విధానాలను తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్నాయి. బలూచిస్థాన్ సహజ వనరులపై స్థానిక ప్రజలకు ఎక్కువ హక్కులు కల్పించాలని, రాజకీయ స్వయం ప్రతిపత్తి పెంచాలని, భద్రతా చర్యల పేరుతో ప్రజలపై జరుగుతున్న అణచివేతను ఆపాలని డిమాండ్లు వినిపిస్తున్నాయి.
స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ బహిష్కరణను కూడా ఈ విస్తృత అసంతృప్తిలో భాగంగా కొందరు రాజకీయ వర్గాలు చూస్తున్నాయి. అయితే బలూచిస్థాన్లోని మొత్తం ప్రజానీకం పాకిస్థాన్ స్వాతంత్ర్య వేడుకలను బహిష్కరించిందని చెప్పడం సరికాదు. కొన్ని ప్రాంతాలు, వర్గాల్లోనే నిరసన తీవ్రంగా కనిపించగా, మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో అధికారిక కార్యక్రమాలు కొనసాగినట్లు సమాచారం. ప్రజలు పెద్ద సంఖ్యలో రోడ్లపైకి రాకపోవడం, దుకాణాలు మూసివేయడం వంటి పరిణామాలు మాత్రం భద్రతా సంస్థలను అప్రమత్తం చేశాయి. ముఖ్యంగా పెద్ద ఎత్తున నిరసనలు జరిగితే పరిస్థితి అదుపు తప్పే అవకాశం ఉందన్న ఆందోళనతో అధికారులు అదనపు బలగాలను సిద్ధంగా ఉంచినట్లు తెలుస్తోంది.
పాకిస్థాన్ ప్రభుత్వం మాత్రం జాతీయ ఐక్యత, దేశ సమగ్రతను ప్రాధాన్యంగా పేర్కొంటూ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ వేడుకలను నిర్వహించింది. దేశవ్యాప్తంగా జాతీయ జెండాలు ఎగురవేసి, వివిధ కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. అయితే బలూచిస్థాన్లో మాత్రం పరిస్థితులు భిన్నంగా ఉండటం పాక్ అంతర్గత రాజకీయ, సామాజిక పరిస్థితులపై మరోసారి చర్చకు దారితీసింది. బలూచిస్థాన్లో జరిగిన పరిణామాలు పాకిస్థాన్ ఎదుర్కొంటున్న అంతర్గత సవాళ్లను కూడా బయటపెట్టాయని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఒకవైపు దేశవ్యాప్తంగా స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ వేడుకలు జరుగుతుండగా, మరోవైపు ఒక కీలక ప్రావిన్స్లో ప్రజలు బహిష్కరణకు పిలుపునిచ్చి సాధారణ జీవితానికి దూరంగా ఉండటం ప్రభుత్వానికి రాజకీయంగా సవాలుగా మారింది.
